aboutsummaryrefslogtreecommitdiff
path: root/nl_NL.ISO8859-1
diff options
context:
space:
mode:
authorRene Ladan <rene@FreeBSD.org>2015-09-28 21:27:34 +0000
committerRene Ladan <rene@FreeBSD.org>2015-09-28 21:27:34 +0000
commit5116765e8872f3c85f1b64d347ebced8097cfc7c (patch)
treef8aef8e881c8d3e575892c5675f481802106ed22 /nl_NL.ISO8859-1
parente56422a8702060da4c2fa61f1e9cc9f2728018e3 (diff)
downloaddoc-5116765e8872f3c85f1b64d347ebced8097cfc7c.tar.gz
doc-5116765e8872f3c85f1b64d347ebced8097cfc7c.zip
Update the Dutch translation of the "Explaining BSD" article and convert it
to a PO file. The translated strings in the PO file were manually retro-fitted from the original Dutch translation. Entities are expanded, which seems fine for e.g. &unix; or &sunos;, but for &tm-attrib.*; 'make po' fills in the Dutch translations as the msgid. This means one has to either replace that with the English expansion or with their original names. I did the latter for now. The resulting XML file is not altered. The PO file might have some lines concatenated, the various tools like make and poedit do not seem very consistent nor caring about this. There are both single and double spaces in the PO file after a full stop.
Notes
Notes: svn path=/head/; revision=47453
Diffstat (limited to 'nl_NL.ISO8859-1')
-rw-r--r--nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml558
-rw-r--r--nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/nl_NL.po584
2 files changed, 706 insertions, 436 deletions
diff --git a/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml b/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml
index d56973f9f2..d33661d89c 100644
--- a/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml
+++ b/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml
@@ -1,32 +1,51 @@
-<?xml version="1.0" encoding="iso-8859-1"?>
-<!DOCTYPE article PUBLIC "-//FreeBSD//DTD DocBook XML V5.0-Based Extension//EN"
- "http://www.FreeBSD.org/XML/share/xml/freebsd50.dtd">
-<!--
- $FreeBSD$
-
- %SOURCE% en_US.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/article.xml
- %SRCID% 41645
--->
-<article xmlns="http://docbook.org/ns/docbook" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" version="5.0" xml:lang="nl">
+<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
+<!DOCTYPE article PUBLIC "-//FreeBSD//DTD DocBook XML V5.0-Based Extension//EN" "http://www.FreeBSD.org/XML/share/xml/freebsd50.dtd">
+<!-- $FreeBSD$ -->
+<!-- The FreeBSD Documentation Project -->
+<article xmlns="http://docbook.org/ns/docbook" xmlns:xlink="http://www.w3.org/1999/xlink" version="5.0" xml:lang="nl_NL">
<info><title>Uitleg over BSD</title>
- <author><personname><firstname>Greg</firstname><surname>Lehey</surname></personname><affiliation>
- <address><email>grog@FreeBSD.org</email></address>
- </affiliation></author>
+ <author><personname><firstname>Greg</firstname><surname>Lehey</surname></personname><affiliation> <address><email>grog@FreeBSD.org</email></address> </affiliation></author>
<legalnotice xml:id="trademarks" role="trademarks">
- &tm-attrib.freebsd;
- &tm-attrib.amd;
- &tm-attrib.apple;
- &tm-attrib.intel;
- &tm-attrib.linux;
- &tm-attrib.opengroup;
- &tm-attrib.sparc;
- &tm-attrib.sun;
- &tm-attrib.unix;
- &tm-attrib.xfree86;
- &tm-attrib.general;
+ <para xml:lang="en">FreeBSD is een geregistreerd
+ handelsmerk van de FreeBSD Foundation.</para>
+ <para xml:lang="en">AMD, AMD Athlon,
+ AMD Opteron, Athlon, Élan, Opteron, en PCnet
+ zijn handelsmerken van Advanced Micro Devices, Inc.</para>
+ <para xml:lang="en">Apple, AirPort, FireWire, Mac, Macintosh,
+ Mac OS, Quicktime, en TrueType zijn handelsmerken van Apple Computer, Inc.,
+ geregistreerd in de Verenigde Staten en andere landen.</para>
+ <para xml:lang="en">Intel, Celeron, EtherExpress, i386,
+ i486, Itanium, Pentium, en Xeon zijn handelsmerken of geregistreerde
+ handelsmerken van Intel Corporation of haar dochterondernemingen in
+ de Verenigde Staten en andere landen.</para>
+ <para xml:lang="en">Linux is een geregistreerd handelsmerk
+ van Linus Torvalds.</para>
+ <para xml:lang="en">Motif, OSF/1, en UNIX zijn
+ geregistreerde handelsmerken en IT DialTone en The Open Group zijn
+ handelsmerken van The Open Group in de Verenigde Staten en andere
+ landen.</para>
+ <para xml:lang="en">SPARC, SPARC64, en
+ UltraSPARC zijn handelsmerken van SPARC International, Inc. in de Verenigde
+ Staten en andere landen. SPARC International, Inc. bezit alle handelsmerken
+ van SPARC en staat onder licentie het juiste gebruik van deze handelsmerken
+ toe door zijn leden.</para>
+ <para xml:lang="en">Sun, Sun Microsystems, Java, Java
+ Virtual Machine, JDK, JRE, JSP, JVM, Netra, OpenJDK,
+ Solaris, StarOffice, SunOS
+ en VirtualBox zijn handelsmerken of geregistreerde handelsmerken van
+ Sun Microsystems, Inc. in de Verenigde Staten en andere landen.</para>
+ <para xml:lang="en">UNIX is een geregistreerd handelsmerk van
+ The Open Group in de Verenigde Staten en andere landen.</para>
+ <para xml:lang="en">Veel van de termen die door
+ fabrikanten en verkopers worden gebruikt om hun producten te
+ onderscheiden worden geclaimd als handelsmerk. Op de plaatsen waar
+ deze handelsmerken in dit document voorkomen, en het FreeBSD Project op
+ de hoogte was van de claim op het handelsmerk, worden de termen
+ gevolgd door het symbool <quote>™</quote> of het symbool
+ <quote>®</quote>.</para>
</legalnotice>
<pubdate>$FreeBSD$</pubdate>
@@ -34,82 +53,42 @@
<releaseinfo>$FreeBSD$</releaseinfo>
<abstract>
- <para><emphasis>Vertaald door Ren Ladan</emphasis>.</para>
-
- <para>In de open-source wereld is het woord <quote>Linux</quote>
- bijna een synoniem van <quote>besturingssysteem</quote>, maar
- het is niet het enige open-source &unix; besturingssysteem.
- Volgens de <link xlink:href="http://www.leb.net/hzo/ioscount/data/r.9904.txt">Internet
- Operating System Counter</link>, draait sinds april 1999
- 31.3% van de machines op de wereld die met een netwerk verbonden
- zijn Linux. 14.6% draait BSD &unix;. Sommige van 's werelds
- grootste webinstallaties, zoals <link xlink:href="http://www.yahoo.com/">Yahoo!</link>, draaien BSD. De
- drukste FTP-server van de wereld van 1999 (nu buiten werking),
- <link xlink:href="ftp://ftp.cdrom.com/">ftp.cdrom.com</link>,
- gebruikte BSD om 1.4&nbsp;TB aan gegevens per dag over te
- brengen. Het is duidelijk dat dit geen nichemarkt is: BSD is
- een goed bewaard geheim.</para>
-
- <para>Dus wat is het geheim? Waarom is BSD niet bekender? Dit
- artikel behandelt deze en andere vragen.</para>
-
- <para>In dit artikel zullen verschillen tussen BSD en Linux
- <emphasis>zo</emphasis> worden aangegeven.</para>
+ <para>In de open-source wereld is het woord <quote>Linux</quote> bijna een synoniem van <quote>besturingssysteem</quote>, maar het is niet het enige open-source <trademark class="registered">UNIX</trademark> besturingssysteem. Volgens de <link xlink:href="http://www.leb.net/hzo/ioscount/data/r.9904.txt">Internet Operating System Counter</link>, draait sinds april 1999 31.3% van de machines op de wereld die met een netwerk verbonden zijn Linux. 14.6% draait BSD <trademark class="registered">UNIX</trademark>. Sommige van 's werelds grootste webinstallaties, zoals <link xlink:href="http://www.yahoo.com/">Yahoo!</link>, draaien BSD. De drukste FTP-server van de wereld van 1999 (nu buiten werking), <link xlink:href="ftp://ftp.cdrom.com/">ftp.cdrom.com</link>, gebruikte BSD om 1.4 TB aan gegevens per dag over te brengen. Het is duidelijk dat dit geen nichemarkt is: BSD is een goed bewaard geheim.</para>
+
+ <para>Dus wat is het geheim? Waarom is BSD niet bekender? Dit artikel behandelt deze en andere vragen.</para>
+
+ <para>&gt;In dit artikel zullen verschillen tussen BSD en Linux <emphasis>zo</emphasis> worden aangegeven.</para>
</abstract>
</info>
<sect1 xml:id="what-is-bsd">
<title>Wat is BSD?</title>
- <para>BSD is een afkorting van <quote>Berkeley Software
- Distribution</quote>. Het is de naam van broncodedistributies van
- de universiteit van California te Berkeley, wat origineel
- uitbreidingen waren van het besturingssysteem &unix; van AT&amp;T
- Research. Verschillende projecten over open-source
- besturingssystemen zijn gebaseerd op een uitgave van deze broncode
- die bekend staat als 4.4BSD-Lite. Ze omvatten ook een aantal
- pakketten van andere open-source projecten, opmerkelijk genoeg
- onder andere van het GNU-project. Het besturingssysteem in het
- geheel omvat:</para>
+ <para>BSD is een afkorting van <quote>Berkeley Software Distribution</quote>. Het is de naam van broncodedistributies van de universiteit van California te Berkeley, wat origineel uitbreidingen waren van het besturingssysteem <trademark class="registered">UNIX</trademark> van AT&amp;T Research. Verschillende projecten over open-source besturingssystemen zijn gebaseerd op een uitgave van deze broncode die bekend staat als 4.4BSD-Lite. Ze omvatten ook een aantal pakketten van andere open-source projecten, opmerkelijk genoeg onder andere van het GNU-project. Het besturingssysteem in het geheel omvat:</para>
<itemizedlist>
<listitem>
- <para>De BSD-kernel, die proces-scheduling, geheugenbeheer,
- symmetrische multi-processing (SMP), apparaatstuurprogramma's,
- etcetera afhandelt.</para>
+ <para>De BSD-kernel, die proces-scheduling, geheugenbeheer, symmetrische multi-processing (SMP), apparaatstuurprogramma's, etcetera afhandelt.</para>
- <para><emphasis>In tegenstelling tot de Linux-kernel zijn er
- een aantal verschillende BSD-kernels met verschillende
- mogelijkheden.</emphasis></para>
+ <para><emphasis>In tegenstelling tot de Linux-kernel zijn er een aantal verschillende BSD-kernels met verschillende mogelijkheden.</emphasis></para>
</listitem>
<listitem>
<para>De C-bibliotheek, de basis-API voor het systeem.</para>
- <para><emphasis>De C-bibliotheek van BSD is gebaseerd op code
- van Berkeley, niet van het GNU-project.</emphasis></para>
+ <para><emphasis>De C-bibliotheek van BSD is gebaseerd op code van Berkeley, niet van het GNU-project.</emphasis></para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Gereedschappen zoals shells, bestandsgereedschappen,
- compilers en linkers.</para>
+ <para>Gereedschappen zoals shells, bestandsgereedschappen, compilers en linkers.</para>
- <para><emphasis>Sommige gereedschappen zijn afgeleid van het
- GNU-project, andere niet.</emphasis></para>
+ <para><emphasis>Sommige gereedschappen zijn afgeleid van het GNU-project, andere niet.</emphasis></para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Het X Window-systeem, wat grafisch afbeelden
- afhandelt.</para>
-
- <para>Het X Window-systeem dat in de meeste versies van BSD
- wordt gebruikt wordt onderhouden door n van
- twee aparte projecten, ofwel het <link xlink:href="http://www.XFree86.org/">&xfree86; project</link>, of
- het <link xlink:href="http://www.X.org/">X.Org project</link>. Linux
- gebruikt dezelfde code. BSD specificeert normaliter geen
- <quote>grafisch bureaublad</quote> zoals
- <application>GNOME</application> of
- <application>KDE</application>, deze zijn wel beschikbaar.</para>
+ <para>Het X Window-systeem, wat grafisch afbeelden afhandelt.</para>
+
+ <para>Het X Window-systeem dat in de meeste versies van BSD wordt gebruikt wordt onderhouden door het <link xlink:href="http://www.X.org/">X.Org project</link>. FreeBSD staat de gebruiker toe om te keizen uit verschillende bureaubladen, zoals <application>GNOME</application>, <application>KDE</application> of <application>Xfce</application>; en lichtgewicht vensterbeheerders zoals <application>Openbox</application>, <application>Fluxbox</application> of <application>Awesome</application>.</para>
</listitem>
<listitem>
@@ -119,76 +98,19 @@
</sect1>
<sect1 xml:id="what-a-real-unix">
- <title>Wat, een echte &unix;?</title>
-
- <para>De BSD-besturingssystemen zijn geen klonen, maar open-source
- afgeleiden van AT&amp;T's Research &unix; besturingssysteem, wat
- ook de voorouder is van het moderne &unix; System V. Dit kan als
- een verrassing komen. Hoe kon dit gebeuren als AT&amp;T nooit
- zijn code als open-source heeft uitgegeven?</para>
-
- <para>Het is waar dat AT&amp;T &unix; niet open-source is, en wat
- betreft copyright is BSD zeer zeker <emphasis>niet</emphasis>
- &unix;, maar van de andere kant heeft AT&amp;T bronnen
- gemporteerd van andere projecten, nota bene de Computer
- Science Research Group (CSRG) van de University of California in
- Berkeley, CA. In 1976 is de CSRG begonnen met het uitgeven van
- tapes van hun software, die ze <emphasis>Berkeley Software
- Distribution</emphasis> of <emphasis>BSD</emphasis>
- noemden.</para>
-
- <para>Initile BSD-uitgaven bestonden grotendeels uit
- gebruikersprogramma's, maar dat veranderde enorm toen CSRG in een
- contract belandde met het Defense Advanced Research Projects
- Agency (DARPA) om de communicatieprotocollen in hun netwerk,
- ARPANET, te vernieuwen. De nieuwe protocollen stonden bekend als
- <emphasis>Internet Protocols</emphasis>, later
- <emphasis>TCP/IP</emphasis> na de belangrijkste protocollen. De
- eerste wijdverbreide implementatie die gedistribueerd werd was
- deel van 4.2BSD, in 1982.</para>
-
- <para>In de loop van de jaren 80 ontsproten er een aantal nieuwe
- werkstationbedrijven. Vele verkozen het om &unix; te licenseren
- boven het ontwikkelen van hun eigen besturingssystemen. In het
- bijzonder licenseerde Sun Microsystems &unix; en implementeerde
- het een versie van 4.2BSD, wat ze &sunos; noemden. Toen AT&amp;T
- zelf &unix; commercieel mocht verkopen, begonnen ze met een ietwat
- kale basisimplementatie genaamd System III, die snel gevolgd werd
- door System V. De codebase van System V bevatte geen netwerkcode,
- dus bevatten alle implementaties aanvullende software van de BSD,
- waaronder de TCP/IP-software, maar ook gereedschappen zoals de
- <emphasis>csh</emphasis>-shell en de tekstverwerker
- <emphasis>vi</emphasis>. Deze uitbreidingen stonden gezamenlijk
- bekend als de <emphasis>Berkeley Extensions</emphasis>.</para>
-
- <para>De BSD-tapes bevatten de broncode van AT&amp;T en hadden dus
- een &unix; bronlicentie nodig. Tegen 1990 raakten de fondsen van
- de CSRG uitgeput, en er dreigde sluiting. Sommige leden van de
- groep besloten om de BSD-code uit te geven, welke Open Source was,
- zonder de propritaire code van AT&amp;T. Dit gebeurde
- eindelijk met de <emphasis>Networking Tape 2</emphasis>,
- gewoonlijk bekend als <emphasis>Net/2</emphasis>. Net/2 was geen
- compleet besturingssysteem: ongeveer 20% van de kernelcode
- ontbrak. Een van de leden van de CSRG, William F. Jolitz, schreef
- de overblijvende code en gaf het in het begin van 1992 uit als
- <emphasis>386BSD</emphasis>. In diezelfde tijd begon een andere
- groep van ex-CSRG-leden een commercieel bedrijf genaamd <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">Berkeley Software Design Inc.</link>
- en gaf een betaversie van een besturingssysteem genaamd <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">BSD/386</link> uit, welke op
- dezelfde bronnen was gebaseerd. De naam van het besturingssysteem
- werd later veranderd in BSD/OS.</para>
-
- <para>386BSD werd nooit een stabiel besturingssysteem. In plaats
- daarvan splitsten er twee andere projecten van af in 1993: <link xlink:href="http;//www.NetBSD.org/">NetBSD</link> en <link xlink:href="&url.base;/index.html">&os;</link>. De twee projecten
- groeiden oorspronkelijk uit elkaar wegens verschillen in de
- hoeveelheid geduld om op verbeteringen aan 386BSD te wachten: de
- mensen van NetBSD begonnen in het begin van het jaar, en de eerste
- versie van &os; was niet klaar voor het einde van het jaar. In de
- tussentijd waren de codebases genoeg uit elkaar gegroeid om
- samenvoegen ervan moeilijk te maken. Tevens hadden de projecten
- verschillende doelen, wat we hieronder zullen zien. In 1996
- splitste <link xlink:href="http://www.OpenBSD.org/">OpenBSD</link> zich
- af van NetBSD, en in 2003 splitste <link xlink:href="http://www.dragonflybsd.org/">DragonFlyBSD</link> zich af
- van &os;.</para>
+ <title>Wat, een echte <trademark class="registered">UNIX</trademark>?</title>
+
+ <para>De BSD-besturingssystemen zijn geen klonen, maar open-source afgeleiden van AT&amp;T's Research <trademark class="registered">UNIX</trademark> besturingssysteem, wat ook de voorouder is van het moderne <trademark class="registered">UNIX</trademark> System V. Dit kan als een verrassing komen. Hoe kon dit gebeuren als AT&amp;T nooit zijn code als open-source heeft uitgegeven?</para>
+
+ <para>Het is waar dat AT&amp;T <trademark class="registered">UNIX</trademark> niet open-source is, en wat betreft copyright is BSD zeer zeker <emphasis>niet</emphasis> <trademark class="registered">UNIX</trademark>, maar van de andere kant heeft AT&amp;T bronnen geïmporteerd van andere projecten, nota bene de Computer Science Research Group (CSRG) van de University of California in Berkeley, CA. In 1976 is de CSRG begonnen met het uitgeven van tapes van hun software, die ze <emphasis>Berkeley Software Distribution</emphasis> of <emphasis>BSD</emphasis> noemden.</para>
+
+ <para>Initiële BSD-uitgaven bestonden grotendeels uit gebruikersprogramma's, maar dat veranderde enorm toen CSRG in een contract belandde met het Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) om de communicatieprotocollen in hun netwerk, ARPANET, te vernieuwen. De nieuwe protocollen stonden bekend als <emphasis>Internet Protocols</emphasis>, later <emphasis>TCP/IP</emphasis> na de belangrijkste protocollen. De eerste wijdverbreide implementatie die gedistribueerd werd was deel van 4.2BSD, in 1982.</para>
+
+ <para>In de loop van de jaren 80 ontsproten er een aantal nieuwe werkstationbedrijven. Vele verkozen het om <trademark class="registered">UNIX</trademark> te licenseren boven het ontwikkelen van hun eigen besturingssystemen. In het bijzonder licenseerde Sun Microsystems <trademark class="registered">UNIX</trademark> en implementeerde het een versie van 4.2BSD, wat ze <trademark>SunOS</trademark> noemden. Toen AT&amp;T zelf <trademark class="registered">UNIX</trademark> commercieel mocht verkopen, begonnen ze met een ietwat kale basisimplementatie genaamd System III, die snel gevolgd werd door System V. De codebase van System V bevatte geen netwerkcode, dus bevatten alle implementaties aanvullende software van de BSD, waaronder de TCP/IP-software, maar ook gereedschappen zoals de <emphasis>csh</emphasis>-shell en de tekstverwerker <emphasis>vi</emphasis>. Deze uitbreidingen stonden gezamenlijk bekend als de <emphasis>Berkeley Extensions</emphasis>.</para>
+
+ <para>De BSD-tapes bevatten de broncode van AT&amp;T en hadden dus een <trademark class="registered">UNIX</trademark> bronlicentie nodig. Tegen 1990 raakten de fondsen van de CSRG uitgeput, en er dreigde sluiting. Sommige leden van de groep besloten om de BSD-code uit te geven, welke Open Source was, zonder de propriëtaire code van AT&amp;T. Dit gebeurde eindelijk met de <emphasis>Networking Tape 2</emphasis>, gewoonlijk bekend als <emphasis>Net/2</emphasis>. Net/2 was geen compleet besturingssysteem: ongeveer 20% van de kernelcode ontbrak. Een van de leden van de CSRG, William F. Jolitz, schreef de overblijvende code en gaf het in het begin van 1992 uit als <emphasis>386BSD</emphasis>. In diezelfde tijd begon een andere groep van ex-CSRG-leden een commercieel bedrijf genaamd <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">Berkeley Software Design Inc.</link> en gaf een betaversie van een besturingssysteem genaamd <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">BSD/386</link> uit, welke op dezelfde bronnen was gebaseerd. De naam van het besturingssysteem werd later veranderd in BSD/OS.</para>
+
+ <para>386BSD werd nooit een stabiel besturingssysteem. In plaats daarvan splitsten er twee andere projecten van af in 1993: <link xlink:href="http;//www.NetBSD.org/">NetBSD</link> en <link xlink:href="@@URL_RELPREFIX@@/index.html">FreeBSD</link>. De twee projecten groeiden oorspronkelijk uit elkaar wegens verschillen in de hoeveelheid geduld om op verbeteringen aan 386BSD te wachten: de mensen van NetBSD begonnen in het begin van het jaar, en de eerste versie van FreeBSD was niet klaar voor het einde van het jaar. In de tussentijd waren de codebases genoeg uit elkaar gegroeid om samenvoegen ervan moeilijk te maken. Tevens hadden de projecten verschillende doelen, wat we hieronder zullen zien. In 1996 splitste <link xlink:href="http://www.OpenBSD.org/">OpenBSD</link> zich af van NetBSD, en in 2003 splitste <link xlink:href="http://www.dragonflybsd.org/">DragonFlyBSD</link> zich af van FreeBSD.</para>
</sect1>
<sect1 xml:id="why-is-bsd-not-better-known">
@@ -198,48 +120,25 @@
<orderedlist>
<listitem>
- <para>De BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer genteresseerd in
- het verbeteren van hun code dan het aan de man brengen.</para>
+ <para>De BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer geïnteresseerd in het verbeteren van hun code dan het aan de man brengen.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Veel van de populariteit van Linux komt door factoren
- buiten de Linux-projecten, zoals de pers, en door bedrijven
- die zijn opgericht om Linux-diensten aan te bieden. Tot voor
- kort hadden de open-source BSDs zulke voorstanders niet.</para>
+ <para>Veel van de populariteit van Linux komt door factoren buiten de Linux-projecten, zoals de pers, en door bedrijven die zijn opgericht om Linux-diensten aan te bieden. Tot voor kort hadden de open-source BSDs zulke voorstanders niet.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer ervaren dan
- Linux-ontwikkelaars, en hebben minder interesse in het
- systeem gemakkelijk in gebruik te maken. Nieuwelingen voelen
- zich vaak meer op hun gemak met Linux.</para>
+ <para>BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer ervaren dan Linux-ontwikkelaars, en hebben minder interesse in het systeem gemakkelijk in gebruik te maken. Nieuwelingen voelen zich vaak meer op hun gemak met Linux.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>In 1992 klaagde AT&amp;T <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">BSDI</link>, de verkoper van
- BSD/386, aan op verdenking dat het product code bevatte
- waarover AT&amp;T copyright had. De zaak werd buiten de
- rechtbank om in 1994 beslist, maar het spook van de rechtszaak
- blijft mensen achtervolgen. In een recent uit maart 2000 dat
- op het web werd gepubliceerd claimde dat de zaak
- <quote>recentelijk beslist</quote> was.</para>
-
- <para>En detail dat de rechtszaak ophelderde is de
- naamgeving: in de jaren 80 stond BSD bekend als <quote>BSD
- &unix;</quote>. Met het nemen van de laatste vestiging van
- AT&amp;T-code van BSD, verloor het ook het recht op de naam
- &unix;. U zult dus verwijzingen in boektitels zien naar
- <quote>het besturingssysteem 4.3BSD &unix;</quote> en
- <quote>het besturingssysteem 4.4BSD</quote>.</para>
+ <para>In 1992 klaagde AT&amp;T <link xlink:href="http://www.bsdi.com/">BSDI</link>, de verkoper van BSD/386, aan op verdenking dat het product code bevatte waarover AT&amp;T copyright had. De zaak werd buiten de rechtbank om in 1994 beslist, maar het spook van de rechtszaak blijft mensen achtervolgen. In een recent artikel uit maart 2000 dat op het web werd gepubliceerd claimde dat de zaak <quote>recentelijk beslist</quote> was.</para>
+
+ <para>Eén detail dat de rechtszaak ophelderde is de naamgeving: in de jaren 80 stond BSD bekend als <quote>BSD <trademark class="registered">UNIX</trademark></quote>. Met het nemen van de laatste vestiging van AT&amp;T-code van BSD, verloor het ook het recht op de naam <trademark class="registered">UNIX</trademark>. U zult dus verwijzingen in boektitels zien naar <quote>het besturingssysteem 4.3BSD <trademark class="registered">UNIX</trademark></quote> en <quote>het besturingssysteem 4.4BSD</quote>.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>De indruk heerst dat de BSD-projecten gefragmenteerd en
- oorlogvoerend zijn. De <link xlink:href="http://interactive.wsj.com/bin/login?Tag=/&amp;URI=/archive/retrieve.cgi%253Fid%253DSB952470579348918651.djm&amp;">Wall
- Street Journal</link> sprak van <quote>balkanizatie</quote> van de
- BSD-projecten. Net als de rechtszaak is dit beeld
- voornamelijk op een oude geschiedenis gebaseerd.</para>
+ <para>De indruk heerst dat de BSD-projecten gefragmenteerd en oorlogvoerend zijn. De <link xlink:href="http://interactive.wsj.com/bin/login?Tag=/&amp;URI=/archive/retrieve.cgi%253Fid%253DSB952470579348918651.djm&amp;">Wall Street Journal</link> sprak van <quote>balkanizatie</quote> van de BSD-projecten. Net als de rechtszaak is dit beeld voornamelijk op een oude geschiedenis gebaseerd.</para>
</listitem>
</orderedlist>
</sect1>
@@ -247,128 +146,54 @@
<sect1 xml:id="comparing-bsd-and-linux">
<title>BSD en Linux vergelijken</title>
- <para>Wat is nou echt het verschil tussen bijvoorbeeld Debian Linux
- en &os;? Voor de gemiddelde gebruiker is het verschil verrassend
- klein: beiden zijn &unix;-achtige besturingssystemen. Beiden
- worden ontwikkeld door niet-commercile projecten (dit geldt
- uiteraard niet voor vele andere distributies van Linux). In de
- volgende sectie wordt BSD bekeken en vergeleken met Linux. De
- beschrijving is het beste van toepassing op &os;, dat een
- geschatte 80% van alle BSD-installaties voor rekening neemt, maar
- de verschillen van NetBSD, OpenBSD, en DragonFlyBSD zijn
- klein.</para>
+ <para>Wat is nou echt het verschil tussen bijvoorbeeld Debian Linux en FreeBSD? Voor de gemiddelde gebruiker is het verschil verrassend klein: beiden zijn <trademark class="registered">UNIX</trademark>-achtige besturingssystemen. Beiden worden ontwikkeld door niet-commerciële projecten (dit geldt uiteraard niet voor vele andere distributies van Linux). In de volgende sectie wordt BSD bekeken en vergeleken met Linux. De beschrijving is het beste van toepassing op FreeBSD, dat een geschatte 80% van alle BSD-installaties voor rekening neemt, maar de verschillen van NetBSD, OpenBSD, en DragonFlyBSD zijn klein.</para>
<sect2>
<title>Wie bezit BSD?</title>
- <para>Geen enkel persoon of bedrijf bezit BSD. Het wordt
- ontwikkeld en verspreid door een gemeenschap van zeer technische
- en toegewijde wereldwijde contribuanten. Sommige onderdelen van
- BSD zijn open-source projecten op zichzelf en worden beheerd
- door verschillende projectbeheerders.</para>
+ <para>Geen enkel persoon of bedrijf bezit BSD. Het wordt tontwikkeld en verspreid door een gemeenschap van zeer technische en toegewijde wereldwijde contribuanten. Sommige onderdelen van BSD zijn open-source projecten op zichzelf en worden beheerd door verschillende projectbeheerders.</para>
</sect2>
<sect2>
<title>Hoe wordt BSD ontwikkeld en bijgewerkt?</title>
- <para>De BSD-kernels worden ontwikkeld en bijgewerkt volgens het
- Open Source ontwikkelmodel. Elk project beheerst een publiek
- toegankelijke <emphasis>broncodeboom</emphasis> onder het <link xlink:href="http://www.cvshome.org/">Concurrent Versions
- System</link> (CVS), wat alle bronbestanden voor het project
- bevat, inclusief documentatie en andere toevallige bestanden.
- CVS stelt gebruikers in staat om een <quote>check out</quote> te
- doen (met andere woorden, om een kopie te maken) van elke
- gewenste versie van het systeem.</para>
+ <para>De BSD-kernels worden ontwikkeld en bijgewerkt volgens het Open Source ontwikkelmodel. Elk project beheerst een publiek toegankelijke <emphasis>broncodeboom</emphasis> onder het <link xlink:href="http://www.cvshome.org/">Concurrent Versions System</link> (CVS), wat alle bronbestanden voor het project bevat, inclusief documentatie en andere toevallige bestanden. CVS stelt gebruikers in staat om een <quote>check out</quote> te doen (met andere woorden, om een kopie te maken) van elke gewenste versie van het systeem.</para>
- <para>Een grote groep van wereldwijde ontwikkelaars dragen bij aan
- verbeteringen aan BSD. Ze zijn verdeeld in drie soorten:</para>
+ <para>Een grote groep van wereldwijde ontwikkelaars dragen bij aan verbeteringen aan BSD. Ze zijn verdeeld in drie soorten:</para>
<itemizedlist>
<listitem>
- <para><firstterm>Contributors</firstterm> schrijven code of
- documentatie. Ze hebben geen toestemming om direct naar de
- broncodeboom te committen (code toe te voegen). Om hun code
- aan het systeem toe te voegen, moet het herzien en
- ingecheckt worden door een geregistreerde ontwikkelaar,
- die een <emphasis>committer</emphasis> wordt genoemd.</para>
+ <para><firstterm>Contributors</firstterm> schrijven code of documentatie. Ze hebben geen toestemming om direct naar de broncodeboom te committen (code toe te voegen). Om hun code aan het systeem toe te voegen, moet het herzien en ingecheckt worden door een geregistreerde ontwikkelaar, die een <emphasis>committer</emphasis> wordt genoemd.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para><firstterm>Committers</firstterm> zijn ontwikkelaars met
- schrijftoegang tot de broncodeboom. Om committer te worden,
- moet een individu kennis en kunde laten zien in het gebied
- waarin hij actief is.</para>
-
- <para>Het is aan de discretie van de individuele committer of
- hij instemming moet krijgen voordat er veranderingen naar de
- broncodeboom worden gecommit. In het algemeen mag een
- ervaren committer veranderingen maken waarvan duidelijk is
- dat ze correct zijn zonder hiervoor consensus te
- verkrijgen. Een committer van het documentatieproject
- bijvoorbeeld mag typografische of grammaticale fouten
- verbeteren zonder dat deze herzien worden. Van de andere
- kant wordt van ontwikkelaars die verreikende of
- gecompliceerde veranderingen maken verwacht dat ze hun
- veranderingen ter herziening insturen voordat ze deze
- committen. In het uiterste geval kan een lid van het
- coreteam met een functie als Principal Architect eisen dat
- de veranderingen uit de boom verwijderd worden, een proces
- dat bekend staat als <firstterm>backing out</firstterm>.
- Alle committers ontvangen email die elke individuele commit
- beschrijft, het is dus niet mogelijk om heimelijk te
- committen.</para>
+ <para><firstterm>Committers</firstterm> zijn ontwikkelaars met schrijftoegang tot de broncodeboom. Om committer te worden, moet een individu kennis en kunde laten zien in het gebied waarin hij actief is.</para>
+
+ <para>Het is aan de discretie van de individuele committer of hij instemming moet krijgen voordat er veranderingen naar de broncodeboom worden gecommit. In het algemeen mag een ervaren committer veranderingen maken waarvan duidelijk is dat ze correct zijn zonder hiervoor consensus te verkrijgen. Een committer van het documentatieproject bijvoorbeeld mag typografische of grammaticale fouten verbeteren zonder dat deze herzien worden. Van de andere kant wordt van ontwikkelaars die verreikende of gecompliceerde veranderingen maken verwacht dat ze hun veranderingen ter herziening insturen voordat ze deze committen. In het uiterste geval kan een lid van het coreteam met een functie als Principal Architect eisen dat de veranderingen uit de boom verwijderd worden, een proces dat bekend staat als <firstterm>backing out</firstterm>. Alle committers ontvangen email die elke individuele commit beschrijft, het is dus niet mogelijk om heimelijk te committen.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Het <firstterm>Coreteam</firstterm>. &os; en NetBSD
- hebben elk een coreteam dat het project beheert. De
- coreteams zijn in de loop van de projecten ontstaan, en hun
- rol is niet altijd eenduidig gedefinieerd. Het is niet
- nodig om ontwikkelaar te zijn om lid te zijn van het
- coreteam, hoewel het normaal is. De regels voor het
- coreteam verschillen per project, maar in het algemeen
- hebben ze een grotere inspraak in de richting van het
- project dan niet-leden van het coreteam hebben.</para>
+ <para>Het <firstterm>Coreteam</firstterm>. FreeBSD en NetBSD hebben elk een coreteam dat het project beheert. De coreteams zijn in de loop van de projecten ontstaan, en hun rol is niet altijd eenduidig gedefinieerd. Het is niet nodig om ontwikkelaar te zijn om lid te zijn van het coreteam, hoewel het normaal is. De regels voor het coreteam verschillen per project, maar in het algemeen hebben ze een grotere inspraak in de richting van het project dan niet-leden van het coreteam hebben.</para>
</listitem>
</itemizedlist>
- <para>Deze opstelling verschilt in een aantal opzichten van die
- van Linux:</para>
+ <para>Deze opstelling verschilt in een aantal opzichten van die van Linux:</para>
<orderedlist>
<listitem>
- <para>Geen enkel persoon heerst over de inhoud van het
- systeem. In de praktijk is dit verschil overdreven,
- aangezien de Principal Architect kan eisen dat code
- gebacked-out wordt, en zelfs in het Linux-project mogen
- meerdere mensen veranderingen maken.</para>
+ <para>Geen enkel persoon heerst over de inhoud van het systeem. In de praktijk is dit verschil overdreven, aangezien de Principal Architect kan eisen dat code gebacked-out wordt, en zelfs in het Linux-project mogen meerdere mensen veranderingen maken.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Van de andere kant <emphasis>is</emphasis> er een
- centraal repository, een enkele plaats waar u de gehele
- broncode van het besturingssysteem kunt vinden, inclusief
- alle oudere versies.</para>
+ <para>Van de andere kant <emphasis>is</emphasis> er een centraal repository, een enkele plaats waar u de gehele broncode van het besturingssysteem kunt vinden, inclusief alle oudere versies.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>BSD-projecten beheren het gehele
- <quote>Besturingssysteem</quote>, niet alleen de kernel.
- Dit onderscheid is slechts van beperkt nut: noch BSD noch
- Linux is nuttig zonder applicaties. De applicaties die
- onder BSD gebruikt worden zijn vaak dezelfde als de
- applicaties die onder Linux gebruikt worden.</para>
+ <para>BSD-projecten beheren het gehele <quote>Besturingssysteem</quote>, niet alleen de kernel. Dit onderscheid is slechts van beperkt nut: noch BSD noch Linux is nuttig zonder applicaties. De applicaties die onder BSD gebruikt worden zijn vaak dezelfde als de applicaties die onder Linux gebruikt worden.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Een gevolg van het formele beheer van een enkele
- CVS- broncodeboom is dat de BSD-ontwikkeling helder is, en
- dat het mogelijk is om elke versie van het systeem aan de
- hand van het uitgavenummer of datum te benaderen. CVS staat
- ook incrementele wijzigingen aan het systeem toe: het
- repository van &os; bijvoorbeeld wordt ongeveer 100 keer per
- dag bijgewerkt. De meeste van deze veranderingen zijn
- klein.</para>
+ <para>Een gevolg van het formele beheer van een enkele CVS-broncodeboom is dat de BSD-ontwikkeling helder is, en dat het mogelijk is om elke versie van het systeem aan de hand van het uitgavenummer of datum te benaderen. CVS staat ook incrementele wijzigingen aan het systeem toe: het repository van FreeBSD bijvoorbeeld wordt ongeveer 100 keer per dag bijgewerkt. De meeste van deze veranderingen zijn klein.</para>
</listitem>
</orderedlist>
</sect2>
@@ -376,256 +201,117 @@
<sect2>
<title>BSD-uitgaven</title>
- <para>&os;, NetBSD, en OpenBSD bieden het systeem in drie
- verschillende <quote>uitgaven</quote> aan. Net als bij Linux
- worden aan uitgaven nummers zoals 1.4.1 of 3.5 toegekend. Als
- aanvulling heeft het versienummer een achtervoegsel die het doel
- aangeeft:</para>
+ <para>FreeBSD, NetBSD, en OpenBSD bieden het systeem in drie verschillende <quote>uitgaven</quote> aan. Net als bij Linux worden aan uitgaven nummers zoals 1.4.1 of 3.5 toegekend. Tevens heeft het versienummer een achtervoegsel die het doel aangeeft:</para>
<orderedlist>
<listitem>
- <para>De ontwikkelversie van het systeem wordt
- <firstterm>CURRENT</firstterm> genoemd. &os; kent een
- nummer aan CURRENT toe, bijvoorbeeld &os; 5.0-CURRENT.
- NetBSD hanteert een lichtelijk ander schema voor de
- naamgeving en voegt een achtervoegsel van een enkele letter
- toe welke veranderingen aan de interne interfaces aangeeft,
- bijvoorbeeld NetBSD 1.4.3G. OpenBSD kent geen nummer toe
- (<quote>OpenBSD-current</quote>). Alle nieuwe ontwikkelingen aan
- het systeem komen in deze tak terecht.</para>
+ <para>De ontwikkelversie van het systeem wordt <firstterm>CURRENT</firstterm> genoemd. FreeBSD kent een nummer aan CURRENT toe, bijvoorbeeld FreeBSD 5.0-CURRENT. NetBSD hanteert een lichtelijk ander schema voor de naamgeving en voegt een achtervoegsel van een enkele letter toe welke veranderingen aan de interne interfaces aangeeft, bijvoorbeeld NetBSD 1.4.3G. OpenBSD kent geen nummer toe(<quote>OpenBSD-current</quote>). Alle nieuwe ontwikkelingen aan het systeem komen in deze tak terecht.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>De projecten brengen met regelmatige tussenpozen, tussen
- twee en vier keer per jaar, een
- <firstterm>RELEASE</firstterm>-versie van het systeem uit,
- welke beschikbaar is op CD-ROM en vrij te downloaden is van
- FTP-sites, bijvoorbeeld OpenBSD 2.6-RELEASE of NetBSD
- 1.4-RELEASE. De RELEASE-versie is bedoeld voor
- eindgebruikers en is de normale versie van het systeem.
- NetBSD biedt ook <emphasis>patch-uitgaven</emphasis> aan met
- een derde cijfer, bijvoorbeeld NetBSD 1.4.2.</para>
+ <para>De projecten brengen met regelmatige tussenpozen, tussen twee en vier keer per jaar, een <firstterm>RELEASE</firstterm>-versie van het systeem uit, welke beschikbaar is op CD-ROM en vrij te downloaden is van FTP-sites, bijvoorbeeld OpenBSD 2.6-RELEASE of NetBSD 1.4-RELEASE. De RELEASE-versie is bedoeld voor eindgebruikers en is de normale versie van het systeem. NetBSD biedt ook <emphasis>patch-uitgaven</emphasis> aan met een derde cijfer, bijvoorbeeld NetBSD 1.4.2.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>Wanneer er bugs in een RELEASE-versie worden gevonden,
- worden ze gemaakt, en worden de reparaties toegevoegd aan de
- CVS-boom. In &os; wordt de resulterende versie de
- <firstterm>STABLE</firstterm>-versie genoemd, terwijl het in
- NetBSD en OpenBSD de RELEASE-versie blijft heten. Kleinere
- nieuwe eigenschappen kunnen ook aan deze tak worden
- toegevoegd na een testperiode in de CURRENT-tak.</para>
+ <para>Wanneer er bugs in een RELEASE-versie worden gevonden, worden ze gerepareeed, en worden de reparaties toegevoegd aan de CVS-boom. In FreeBSD wordt de resulterende versie de <firstterm>STABLE</firstterm>-versie genoemd, terwijl het in NetBSD en OpenBSD de RELEASE-versie blijft heten. Kleinere nieuwe eigenschappen kunnen ook aan deze tak worden toegevoegd na een testperiode in de CURRENT-tak.</para>
</listitem>
</orderedlist>
- <para><emphasis>In contrast hiermee onderhoudt Linux twee
- gescheiden codebomen: de stabiele versie en de
- ontwikkelversie. Stabiele versies hebben een even klein
- versienummer, zoals 2.0, 2.2, of 2.4. Ontwikkelversies hebben
- een oneven klein versienummer, zoals 2.1, 2.3, of 2.5. In
- alle gevallen wordt het nummer gevolgd door een nog een nummer
- dat de exacte uitgave aangeeft. Verder voegt elke verkoper
- zijn eigen gebruikersprogramma's en gereedschappen toe, dus is
- de naam van de distributie ook belangrijk. Elke verkoper van
- distributies kent ook versienummers aan de distributie toe,
- dus kan een volledige omschrijving iets zijn als
- <quote>TurboLinux 6.0 met kernel 2.2.14</quote>
- zijn.</emphasis></para>
+ <para><emphasis>In contrast hiermee onderhoudt Linux twee gescheiden codebomen: de stabiele versie en de ontwikkelversie. Stabiele versies hebben een even klein versienummer, zoals 2.0, 2.2, of 2.4. Ontwikkelversies hebben een oneven klein versienummer, zoals 2.1, 2.3, of 2.5. In alle gevallen wordt het nummer gevolgd door een nog een nummer dat de exacte uitgave aangeeft. Verder voegt elke verkoper zijn eigen gebruikersprogramma's en gereedschappen toe, dus is de naam van de distributie ook belangrijk. Elke verkoper van distributies kent ook versienummers aan de distributie toe, dus kan een volledige omschrijving iets zijn als <quote>TurboLinux 6.0 met kernel 2.2.14</quote> zijn.</emphasis></para>
</sect2>
<sect2>
<title>Welke versies van BSD zijn beschikbaar?</title>
- <para>In tegenstelling tot de vele Linux-distributies, zijn er
- slechts vier grote open-source BSDs. Elk BSD-project beheert
- zijn eigen broncodeboom en zijn eigen kernel. In de praktijk
- schijnt er echter minder divergentie te zijn tussen de
- gebruikerscode van de projecten dan dat er in Linux is.</para>
+ <para>In tegenstelling tot de vele Linux-distributies, zijn er slechts vier grote open-source BSDs. Elk BSD-project beheert zijn eigen broncodeboom en zijn eigen kernel. In de praktijk schijnt er echter minder divergentie te zijn tussen de gebruikerscode van de projecten dan dat er in Linux is.</para>
- <para>Het is moeilijk om de doelen van elk project te
- categoriseren: de verschillen zijn erg subjectief. Het volgende
- geldt ongeveer:</para>
+ <para>Het is moeilijk om de doelen van elk project te categoriseren: de verschillen zijn erg subjectief. Het volgende geldt ongeveer:</para>
<itemizedlist>
<listitem>
- <para>&os; richt zich op hoge prestaties en gebruikersgemak
- voor eindgebruikers, en is een favoriet van aanbieders van
- webinhoud. Het draait op een aantal platformen, waaronder
- systemen die op de &i386; gebaseerd zijn
- (<quote>PC's</quote>), systemen die gebaseerd zijn op AMD
- 64-bit-processoren, systemen die op &ultrasparc; gebaseerd
- zijn, systemen die gebaseerd zijn op de Alpha-processoren
- van Compaq, en systemen die op de specificatie van NEC PC-98
- gebaseerd zijn. Het &os;-project heeft aanzienlijk meer
- gebruikers dan de andere projecten.</para>
+ <para>FreeBSD richt zich op hoge prestaties en gebruikersgemak voor eindgebruikers, en is een favoriet van aanbieders van webinhoud. Het draait op een <link xlink:href="@@URL_RELPREFIX@@/platforms/">aantal platformen</link> en heeft aanzienlijk meer gebruikers dan de andere projecten.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>NetBSD gaat voor maximale portabiliteit: <quote>of
- course it runs NetBSD</quote>. Het draait op machines
- varirend van palmtops tot grote servers, en het is
- zelfs gebruikt in ruimtemissies van NASA. Het is een
- bijzonder goede keuze om op oude niet-&intel; hardware te
- draaien.</para>
+ <para>NetBSD gaat voor maximale portabiliteit: <quote>of course it runs NetBSD</quote>. Het draait op machines variërend van palmtops tot grote servers, en het is zelfs gebruikt in ruimtemissies van NASA. Het is een bijzonder goede keuze om op oude niet-<trademark class="registered">Intel</trademark> hardware te draaien.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>OpenBSD gaat voor beveiliging en code-puurheid: het
- gebruikt een combinatie van het open-source concept en
- rigoureuze codeherzieningen om een systeem te maken dat
- aantoonbaar correct is, waardoor het de keuze is van
- beveiligingsbewuste organisaties zoals banken, beurzen, en
- afdelingen van de Amerikaanse overheid. Net als NetBSD
- draait het op een aantal platformen.</para>
+ <para>OpenBSD gaat voor beveiliging en code-puurheid: het gebruikt een combinatie van het open-source concept en rigoureuze codeherzieningen om een systeem te maken dat aantoonbaar correct is, waardoor het de keuze is van beveiligingsbewuste organisaties zoals banken, beurzen, en afdelingen van de Amerikaanse overheid. Net als NetBSD draait het op een aantal platformen.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>DragonFlyBSD gaat voor hoge prestaties en schaalbaarheid
- varirend van een UP-systeem van een enkele computer
- tot een reusachtig geclusterd systeem. DragonFlyBSD heeft
- verscheidene technische langetermijndoelen, maar de focus
- ligt op het bieden van een SMP-capabele infrastructuur dat
- eenvoudig te begrijpen en te onderhouden is, en waarvoor
- eenvoudig te ontwikkelen is.</para>
+ <para>DragonFlyBSD gaat voor hoge prestaties en schaalbaarheid variërend van een UP-systeem van een enkele computer tot een reusachtig geclusterd systeem. DragonFlyBSD heeft verscheidene technische langetermijndoelen, maar de focus ligt op het bieden van een SMP-capabele infrastructuur dat eenvoudig te begrijpen en te onderhouden is, en waarvoor eenvoudig te ontwikkelen is.</para>
</listitem>
</itemizedlist>
- <para>Er zijn ook twee aanvullende BSD &unix; besturingssystemen
- die niet open-source zijn, BSD/OS en &macos; X van Apple:</para>
+ <para>Er zijn ook twee aanvullende BSD <trademark class="registered">UNIX</trademark> besturingssystemen die niet open-source zijn, BSD/OS en <trademark class="registered">Mac OS</trademark> X van Apple:</para>
<itemizedlist>
<listitem>
- <para>BSD/OS was de oudste van de afgeleiden van 4.4BSD. Het
- was niet open-source, alhoewel licenties voor de broncode
- tegen relatief kosten beschikbaar waren. Het leek in vele
- opzichten op &os;. Twee jaar na de aankoop van BSDi door
- Wind River Systems slaagde BSD/OS er niet in om als een
- onafhankelijk product te overleven. Ondersteuning en
- broncode kan nog steeds beschikbaar zijn van Wind River,
- maar alle nieuwe ontwikkelingen zijn gericht op het embedded
- besturingssysteem VxWorks.</para>
+ <para>BSD/OS was de oudste van de afgeleiden van 4.4BSD. Het was niet open-source, alhoewel licenties voor de broncode tegen relatief kosten beschikbaar waren. Het leek in vele opzichten op FreeBSD. Twee jaar na de aankoop van BSDi door Wind River Systems slaagde BSD/OS er niet in om als een onafhankelijk product te overleven. Ondersteuning en broncode kunnnen nog steeds beschikbaar zijn van Wind River, maar alle nieuwe ontwikkelingen zijn gericht op het embedded besturingssysteem VxWorks.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para><link xlink:href="http://www.apple.com/macosx/server/">&macos;
- X</link> is de nieuwste versie van het besturingssysteem
- voor de &macintosh; lijn van <link xlink:href="http://www.apple.com/">Apple Computer Inc.</link>.
- De BSD-kern van dit besturingssysteem, <link xlink:href="http://developer.apple.com/darwin/">Darwin</link>,
- is beschikbaar als een volledig werkend open-source
- besturingssysteem voor x86- en PPC-computers. Het grafische
- systeem Aqua/Quartz en vele andere propritaire
- aspecten van &macos; X blijven echter closed-source.
- Verschillende Darwin-ontwikkelaars zijn ook &os;-committers,
- en vice-versa.</para>
+ <para><link xlink:href="http://www.apple.com/macosx/server/"><trademark class="registered">Mac OS</trademark> X</link> is de nieuwste versie van het besturingssysteem voor de <trademark class="registered">Mac</trademark> lijn van <trademark class="registered">Apple</trademark>. De BSD-kern van dit besturingssysteem, <link xlink:href="http://developer.apple.com/darwin/">Darwin</link> is beschikbaar als een volledig werkend open-source besturingssysteem voor x86- en PPC-computers. Het grafische systeem Aqua/Quartz en vele andere propriëtaire aspecten van <trademark class="registered">Mac OS</trademark> X blijven echter closed-source. Verschillende Darwin-ontwikkelaars zijn ook FreeBSD-committers, en vice-versa.</para>
</listitem>
</itemizedlist>
</sect2>
<sect2>
- <title>Hoe verschilt de BSD-licentie van de licentie van GNU
- Public?</title>
-
- <para>Linux is beschikbaar onder de <link xlink:href="http://www.fsf.org/copyleft/gpl.html">GNU General Public
- License</link> (GPL), welke ontwikkeld is om closed-source
- software te elimineren. In het bijzonder moet elk afgeleid werk
- van een product dat onder de GPL is vrijgegeven ook met de
- broncode geleverd worden indien dat gevraagd wordt. In
- tegenstelling hiermee is de <link xlink:href="http://www.opensource.org/licenses/bsd-license.html">BSD-licentie</link>
- minder beperkend: distributies met alleen binairen zijn
- toegestaan. Dit is in het bijzonder aantrekkelijk voor embedded
- applicaties.</para>
+ <title>Hoe verschilt de BSD-licentie van de publieke GNU-licentie?</title>
+
+ <para>Linux is beschikbaar onder de <link xlink:href="http://www.fsf.org/copyleft/gpl.html">GNU General Public License</link> (GPL), welke ontwikkeld is om closed-source software te elimineren. In het bijzonder moet elk afgeleid werk van een product dat onder de GPL is vrijgegeven ook met de broncode geleverd worden indien dat gevraagd wordt. In tegenstelling hiermee is de <link xlink:href="http://www.opensource.org/licenses/bsd-license.html">BSD-licentie</link> minder beperkend: distributies met alleen binairen zijn toegestaan. Dit is in het bijzonder aantrekkelijk voor embedded applicaties.</para>
</sect2>
<sect2>
<title>Wat moet ik nog meer weten?</title>
- <para>Aangezien er minder applicaties beschikbaar zijn voor BSD
- dan voor Linux, hebben de ontwikkelaars van BSD een
- Linux-compatibiliteitspakket ontwikkeld, wat het mogelijk maakt
- om Linux-programma's onder BSD te draaien. Het pakket bevat
- zowel kernelwijzigingen, om Linux-systeemaanroepen correct uit
- te voeren, en Linux-compatibiliteitsbestanden zoals de
- C-bibliotheek. Er is geen merkbaar verschil in uitvoersnelheid
- tussen een Linux-applicatie die op een Linux-machine draait en
- een Linux-applicatie die op een BSD-machine die dezelfde
- snelheid heeft draait.</para>
-
- <para>De <quote>alles van n
- leverancier</quote>-natuur van BSD dat upgrades veel
- makkelijker af te handelen zijn dan dat vaak met Linux het geval
- is. BSD handelt upgrades aan bibliotheekversies af door
- compatibiliteitsmodulen voor eerdere bibliotheekversies aan te
- bieden, dus is het mogelijk om binairen die enige jaren oud zijn
- zonder problemen te draaien.</para>
+ <para>Aangezien er minder applicaties beschikbaar zijn voor BSD dan voor Linux, hebben de ontwikkelaars van BSD een Linux-compatibiliteitspakket ontwikkeld, wat het mogelijk maakt om Linux-programma's onder BSD te draaien. Het pakket bevat zowel kernelwijzigingen, om Linux-systeemaanroepen correct uit te voeren, en Linux-compatibiliteitsbestanden zoals de C-bibliotheek. Er is geen merkbaar verschil in uitvoersnelheid tussen een Linux-applicatie die op een Linux-machine draait en een Linux-applicatie die op een BSD-machine die dezelfde snelheid heeft draait.</para>
+
+ <para>De <quote>alles van één leverancier</quote>-natuur van BSD dat upgrades veel makkelijker af te handelen zijn dan dat vaak met Linux het geval is. BSD handelt upgrades aan bibliotheekversies af door compatibiliteitsmodulen voor eerdere bibliotheekversies aan te bieden, dus is het mogelijk om binairen die enige jaren oud zijn zonder problemen te draaien.</para>
</sect2>
<sect2>
<title>Wat zou ik moeten gebruiken, BSD of Linux?</title>
- <para>Wat betekent dit allemaal in de praktijk? Wie zou BSD
- moeten gebruiken, en wie Linux?</para>
+ <para>Wat betekent dit allemaal in de praktijk? Wie zou BSD moeten gebruiken, en wie Linux?</para>
- <para>Dit is een erg moeilijke vraag om te beantwoorden. Hier
- zijn wat richtlijnen:</para>
+ <para>Dit is een erg moeilijke vraag om te beantwoorden. Hier zijn wat richtlijnen:</para>
<itemizedlist>
<listitem>
- <para><quote>If it ain't broke, don't fix it</quote>: als u al
- een open-source besturingssysteem gebruikt, en u er tevreden
- mee bent, dan is er waarschijnlijk geen goede reden om over
- te schakelen.</para>
+ <para><quote>If it ain't broke, don't fix it</quote>: als u al een open-source besturingssysteem gebruikt, en u er tevreden over bent, dan is er waarschijnlijk geen goede reden om over te stappen.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>BSD-systemen, in het bijzonder &os;, kunnen merkbaar
- beter presteren dan Linux. Maar dit geldt niet voor alles.
- In veel gevallen zijn er weinig of geen
- prestatieverschillen. In sommige gevallen kan Linux beter
- presteren dan &os;.</para>
+ <para>BSD-systemen, in het bijzonder FreeBSD, kunnen merkbaar beter presteren dan Linux. Maar dit geldt niet voor alles. In veel gevallen zijn er weinig of geen prestatieverschillen. In sommige gevallen kan Linux beter presteren dan FreeBSD.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>In het algemeen hebben BSD-systemen een betere naam qua
- betrouwbaarheid, voornamelijk als het resultaat van een
- volwassenere codebase.</para>
+ <para>In het algemeen hebben BSD-systemen een betere naam qua betrouwbaarheid, voornamelijk als het resultaat van een volwassenere codebase.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>BSD-projecten hebben een betere naam qua kwaliteit en
- volledigheid van hun documentatie. De verschillende
- documentatieprojecten richten zich op het bieden van actief
- bijgewerkte documentatie, in vele talen, en op het
- behandelen van alle aspecten van het systeem.</para>
+ <para>BSD-projecten hebben een betere naam qua kwaliteit en volledigheid van hun documentatie. De verschillende documentatieprojecten richten zich op het bieden van actief bijgewerkte documentatie, in vele talen, en op het behandelen van alle aspecten van het systeem.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>De BSD-licentie kan aantrekkelijker zijn dan de
- GPL.</para>
+ <para>De BSD-licentie kan aantrekkelijker zijn dan de GPL.</para>
</listitem>
<listitem>
- <para>BSD kan de meeste Linux-binairen uitvoeren, terwijl
- Linux geen BSD-binairen kan uitvoeren. Vele implementaties
- van BSD kunnen ook binairen van andere &unix;-achtige
- systemen uitvoeren. Als gevolg kan BSD een eenvoudigere
- migratieroute zijn van andere systemen dan dat Linux zou
- zijn.</para>
+ <para>BSD kan de meeste Linux-binairen uitvoeren, terwijl Linux geen BSD-binairen kan uitvoeren. Vele implementaties van BSD kunnen ook binairen van andere <trademark class="registered">UNIX</trademark>-achtige systemen uitvoeren. Als gevolg kan BSD een eenvoudigere migratieroute zijn van andere systemen dan dat Linux zou zijn.</para>
</listitem>
</itemizedlist>
</sect2>
<sect2>
- <title>Wie biedt ondersteuning, diensten, en training voor BSD
- aan?</title>
+ <title>Wie biedt ondersteuning, diensten, en training voor BSD aan?</title>
- <para>BSDi / <link xlink:href="http://www.freebsdmall.com">&os; Mall,
- Inc.</link> bieden sinds bijna een decennium
- ondersteuningscontracten aan voor &os;.</para>
+ <para>BSDi / <link xlink:href="http://www.freebsdmall.com">FreeBSD Mall Inc.</link> bieden sinds bijna een decennium ondersteuningscontracten aan voor FreeBSD.</para>
- <para>Verder heeft elk project een lijst van huurbare consultants:
- <link xlink:href="&url.base;/commercial/consult_bycat.html">&os;</link>,
- <link xlink:href="http://www.netbsd.org/gallery/consultants.html">NetBSD</link>,
- en <link xlink:href="http://www.openbsd.org/support.html">OpenBSD</link>.</para>
+ <para>Verder heeft elk project een lijst van in te huren consultants: <link xlink:href="@@URL_RELPREFIX@@/commercial/consult_bycat.html">FreeBSD</link>, <link xlink:href="http://www.netbsd.org/gallery/consultants.html">NetBSD</link>, en <link xlink:href="http://www.openbsd.org/support.html">OpenBSD</link>.</para>
</sect2>
</sect1>
</article>
diff --git a/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/nl_NL.po b/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/nl_NL.po
new file mode 100644
index 0000000000..102d4d0e85
--- /dev/null
+++ b/nl_NL.ISO8859-1/articles/explaining-bsd/nl_NL.po
@@ -0,0 +1,584 @@
+msgid ""
+msgstr ""
+"Project-Id-Version: FreeBSD Documentation Project\n"
+"POT-Creation-Date: 2015-09-07 22:52+0200\n"
+"PO-Revision-Date: 2015-09-28 22:48+0200\n"
+"Last-Translator: René Ladan <rene@freebsd.org>\n"
+"Language-Team: Dutch <freebsd-translators@freebsd.org>\n"
+"Language: nl_NL\n"
+"MIME-Version: 1.0\n"
+"Content-Type: text/plain; charset=UTF-8\n"
+"Content-Transfer-Encoding: 8bit\n"
+"X-Generator: Poedit 1.8.4\n"
+
+#. Put one translator per line, in the form NAME <EMAIL>, YEAR1, YEAR2
+msgctxt "_"
+msgid "translator-credits"
+msgstr "vertaling"
+
+#. (itstool) path: info/title
+#: article.translate.xml:6
+msgid "Explaining BSD"
+msgstr "Uitleg over BSD"
+
+#: article.translate.xml:10
+#, no-wrap
+msgid "<email>grog@FreeBSD.org</email>"
+msgstr "<email>grog@FreeBSD.org</email>"
+
+#: article.translate.xml:9
+msgid "<personname><firstname>Greg</firstname><surname>Lehey</surname></personname><affiliation> <_:address-1/> </affiliation>"
+msgstr "<personname><firstname>Greg</firstname><surname>Lehey</surname></personname><affiliation> <_:address-1/> </affiliation>"
+
+#. (itstool) path: affiliation/address
+#. (itstool) path: info/author
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:14
+msgid "&tm-attrib.freebsd;"
+msgstr "FreeBSD is een geregistreerd handelsmerk van de FreeBSD Foundation."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:16
+msgid "&tm-attrib.amd;"
+msgstr "AMD, AMD Athlon, AMD Opteron, Athlon, Élan, Opteron, en PCnet zijn handelsmerken van Advanced Micro Devices, Inc."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:19
+msgid "&tm-attrib.apple;"
+msgstr "Apple, AirPort, FireWire, Mac, Macintosh, Mac OS, Quicktime, en TrueType zijn handelsmerken van Apple Computer, Inc., geregistreerd in de Verenigde Staten en andere landen."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:22
+msgid "&tm-attrib.intel;"
+msgstr "Intel, Celeron, EtherExpress, i386, i486, Itanium, Pentium, en Xeon zijn handelsmerken of geregistreerde handelsmerken van Intel Corporation of haar dochterondernemingen in de Verenigde Staten en andere landen."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:26
+msgid "&tm-attrib.linux;"
+msgstr "Linux is een geregistreerd handelsmerk van Linus Torvalds."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:28
+msgid "&tm-attrib.opengroup;"
+msgstr "Motif, OSF/1, en UNIX zijn geregistreerde handelsmerken en IT DialTone en The Open Group zijn handelsmerken van The Open Group in de Verenigde Staten en andere landen."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:32
+msgid "&tm-attrib.sparc;"
+msgstr "SPARC, SPARC64, en UltraSPARC zijn handelsmerken van SPARC International, Inc. in de Verenigde Staten en andere landen. SPARC International, Inc. bezit alle handelsmerken van SPARC en staat onder licentie het juiste gebruik van deze handelsmerken toe door zijn leden."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:37
+msgid "&tm-attrib.sun;"
+msgstr "Sun, Sun Microsystems, Java, Java Virtual Machine, JDK, JRE, JSP, JVM, Netra, OpenJDK, Solaris, StarOffice, SunOS en VirtualBox zijn handelsmerken of geregistreerde handelsmerken van Sun Microsystems, Inc. in de Verenigde Staten en andere landen."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:42
+msgid "&tm-attrib.unix;"
+msgstr "UNIX is een geregistreerd handelsmerk van The Open Group in de Verenigde Staten en andere landen."
+
+#. (itstool) path: legalnotice/para
+#: article.translate.xml:44
+msgid "&tm-atttrib.general;"
+msgstr "Veel van de termen die door fabrikanten en verkopers worden gebruikt om hun producten te onderscheiden worden geclaimd als handelsmerk. Op de plaatsen waar deze handelsmerken in dit document voorkomen, en het FreeBSD Project op de hoogte was van de claim op het handelsmerk, worden de termen gevolgd door het symbool <quote>™</quote> of het symbool <quote>®</quote>."
+
+#. (itstool) path: info/pubdate
+#. (itstool) path: info/releaseinfo
+#: article.translate.xml:53 article.translate.xml:55
+msgid "$FreeBSD$"
+msgstr "$FreeBSD$"
+
+#. (itstool) path: abstract/para
+#: article.translate.xml:58
+msgid ""
+"In the open source world, the word <quote>Linux</quote> is almost synonymous with <quote>Operating System</quote>, but it is not the only open source <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> operating system. According to the <link xlink:href=\"http://www.leb.net/hzo/ioscount/data/r.9904.txt\">Internet Operating System Counter</link>, as of April 1999 31.3% of "
+"the world's network connected machines run Linux. 14.6% run BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>. Some of the world's largest web operations, such as <link xlink:href=\"http://www.yahoo.com/\">Yahoo!</link>, run BSD. The world's busiest FTP server of 1999 (now defunct), <link xlink:href=\"ftp://ftp.cdrom.com/\">ftp.cdrom.com</link>, used BSD to transfer "
+"1.4 TB of data a day. Clearly this is not a niche market: BSD is a well-kept secret."
+msgstr ""
+"In de open-source wereld is het woord <quote>Linux</quote> bijna een synoniem van <quote>besturingssysteem</quote>, maar het is niet het enige open-source <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> besturingssysteem. Volgens de <link xlink:href=\"http://www.leb.net/hzo/ioscount/data/r.9904.txt\">Internet Operating System Counter</link>, draait sinds april 1999 "
+"31.3% van de machines op de wereld die met een netwerk verbonden zijn Linux. 14.6% draait BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>. Sommige van 's werelds grootste webinstallaties, zoals <link xlink:href=\"http://www.yahoo.com/\">Yahoo!</link>, draaien BSD. De drukste FTP-server van de wereld van 1999 (nu buiten werking), <link xlink:href=\"ftp://ftp.cdrom."
+"com/\">ftp.cdrom.com</link>, gebruikte BSD om 1.4 TB aan gegevens per dag over te brengen. Het is duidelijk dat dit geen nichemarkt is: BSD is een goed bewaard geheim."
+
+#. (itstool) path: abstract/para
+#: article.translate.xml:69
+msgid "So what is the secret? Why is BSD not better known? This white paper addresses these and other questions."
+msgstr "Dus wat is het geheim? Waarom is BSD niet bekender? Dit artikel behandelt deze en andere vragen."
+
+#. (itstool) path: abstract/para
+#: article.translate.xml:72
+msgid "Throughout this paper, differences between BSD and Linux will be noted <emphasis>like this</emphasis>."
+msgstr ">In dit artikel zullen verschillen tussen BSD en Linux <emphasis>zo</emphasis> worden aangegeven."
+
+#. (itstool) path: sect1/title
+#: article.translate.xml:78
+msgid "What is BSD?"
+msgstr "Wat is BSD?"
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:80
+msgid ""
+"BSD stands for <quote>Berkeley Software Distribution</quote>. It is the name of distributions of source code from the University of California, Berkeley, which were originally extensions to AT&amp;T's Research <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> operating system. Several open source operating system projects are based on a release of this source code known "
+"as 4.4BSD-Lite. In addition, they comprise a number of packages from other Open Source projects, including notably the GNU project. The overall operating system comprises:"
+msgstr ""
+"BSD is een afkorting van <quote>Berkeley Software Distribution</quote>. Het is de naam van broncodedistributies van de universiteit van California te Berkeley, wat origineel uitbreidingen waren van het besturingssysteem <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> van AT&amp;T Research. Verschillende projecten over open-source besturingssystemen zijn gebaseerd op "
+"een uitgave van deze broncode die bekend staat als 4.4BSD-Lite. Ze omvatten ook een aantal pakketten van andere open-source projecten, opmerkelijk genoeg onder andere van het GNU-project. Het besturingssysteem in het geheel omvat:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:91
+msgid "The BSD kernel, which handles process scheduling, memory management, symmetric multi-processing (SMP), device drivers, etc."
+msgstr "De BSD-kernel, die proces-scheduling, geheugenbeheer, symmetrische multi-processing (SMP), apparaatstuurprogramma's, etcetera afhandelt."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:95
+msgid "<emphasis>Unlike the Linux kernel, there are several different BSD kernels with differing capabilities.</emphasis>"
+msgstr "<emphasis>In tegenstelling tot de Linux-kernel zijn er een aantal verschillende BSD-kernels met verschillende mogelijkheden.</emphasis>"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:100
+msgid "The C library, the base API for the system."
+msgstr "De C-bibliotheek, de basis-API voor het systeem."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:102
+msgid "<emphasis>The BSD C library is based on code from Berkeley, not the GNU project.</emphasis>"
+msgstr "<emphasis>De C-bibliotheek van BSD is gebaseerd op code van Berkeley, niet van het GNU-project.</emphasis>"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:107
+msgid "Utilities such as shells, file utilities, compilers and linkers."
+msgstr "Gereedschappen zoals shells, bestandsgereedschappen, compilers en linkers."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:110
+msgid "<emphasis>Some of the utilities are derived from the GNU project, others are not.</emphasis>"
+msgstr "<emphasis>Sommige gereedschappen zijn afgeleid van het GNU-project, andere niet.</emphasis>"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:115
+msgid "The X Window system, which handles graphical display."
+msgstr "Het X Window-systeem, wat grafisch afbeelden afhandelt."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:117
+msgid ""
+"The X Window system used in most versions of BSD is maintained by the <link xlink:href=\"http://www.X.org/\">X.Org project</link>. FreeBSD allows the user to choose from a variety of desktop environments, such as <application>Gnome</application>, <application>KDE</application>, or <application>Xfce</application>; and lightweight window managers like "
+"<application>Openbox</application>, <application>Fluxbox</application>, or <application>Awesome</application>."
+msgstr ""
+"Het X Window-systeem dat in de meeste versies van BSD wordt gebruikt wordt onderhouden door het <link xlink:href=\"http://www.X.org/\">X.Org project</link>. FreeBSD staat de gebruiker toe om te keizen uit verschillende bureaubladen, zoals <application>GNOME</application>, <application>KDE</application> of <application>Xfce</application>; en lichtgewicht "
+"vensterbeheerders zoals <application>Openbox</application>, <application>Fluxbox</application> of <application>Awesome</application>."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:130
+msgid "Many other programs and utilities."
+msgstr "Vele andere programma's en gereedschappen."
+
+#. (itstool) path: sect1/title
+#: article.translate.xml:136
+msgid "What, a real <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>?"
+msgstr "Wat, een echte <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>?"
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:138
+msgid "The BSD operating systems are not clones, but open source derivatives of AT&amp;T's Research <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> operating system, which is also the ancestor of the modern <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> System V. This may surprise you. How could that happen when AT&amp;T has never released its code as open source?"
+msgstr ""
+"De BSD-besturingssystemen zijn geen klonen, maar open-source afgeleiden van AT&amp;T's Research <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> besturingssysteem, wat ook de voorouder is van het moderne <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> System V. Dit kan als een verrassing komen. Hoe kon dit gebeuren als AT&amp;T nooit zijn code als open-source heeft "
+"uitgegeven?"
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:144
+msgid ""
+"It is true that AT&amp;T <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> is not open source, and in a copyright sense BSD is very definitely <emphasis>not</emphasis> <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>, but on the other hand, AT&amp;T has imported sources from other projects, noticeably the Computer Sciences Research Group (CSRG) of the University of "
+"California in Berkeley, CA. Starting in 1976, the CSRG started releasing tapes of their software, calling them <emphasis>Berkeley Software Distribution</emphasis> or <emphasis>BSD</emphasis>."
+msgstr ""
+"Het is waar dat AT&amp;T <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> niet open-source is, en wat betreft copyright is BSD zeer zeker <emphasis>niet</emphasis> <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>, maar van de andere kant heeft AT&amp;T bronnen geïmporteerd van andere projecten, nota bene de Computer Science Research Group (CSRG) van de University of "
+"California in Berkeley, CA. In 1976 is de CSRG begonnen met het uitgeven van tapes van hun software, die ze <emphasis>Berkeley Software Distribution</emphasis> of <emphasis>BSD</emphasis> noemden."
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:152
+msgid ""
+"Initial BSD releases consisted mainly of user programs, but that changed dramatically when the CSRG landed a contract with the Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) to upgrade the communications protocols on their network, ARPANET. The new protocols were known as the <emphasis>Internet Protocols</emphasis>, later <emphasis>TCP/IP</emphasis> after the most "
+"important protocols. The first widely distributed implementation was part of 4.2BSD, in 1982."
+msgstr ""
+"Initiële BSD-uitgaven bestonden grotendeels uit gebruikersprogramma's, maar dat veranderde enorm toen CSRG in een contract belandde met het Defense Advanced Research Projects Agency (DARPA) om de communicatieprotocollen in hun netwerk, ARPANET, te vernieuwen. De nieuwe protocollen stonden bekend als <emphasis>Internet Protocols</emphasis>, later <emphasis>TCP/IP</"
+"emphasis> na de belangrijkste protocollen. De eerste wijdverbreide implementatie die gedistribueerd werd was deel van 4.2BSD, in 1982."
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:161
+msgid ""
+"In the course of the 1980s, a number of new workstation companies sprang up. Many preferred to license <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> rather than developing operating systems for themselves. In particular, Sun Microsystems licensed <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> and implemented a version of 4.2BSD, which they called <trademark>SunOS</"
+"trademark>. When AT&amp;T themselves were allowed to sell <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> commercially, they started with a somewhat bare-bones implementation called System III, to be quickly followed by System V. The System V code base did not include networking, so all implementations included additional software from the BSD, including the TCP/IP "
+"software, but also utilities such as the <emphasis>csh</emphasis> shell and the <emphasis>vi</emphasis> editor. Collectively, these enhancements were known as the <emphasis>Berkeley Extensions</emphasis>."
+msgstr ""
+"In de loop van de jaren 80 ontsproten er een aantal nieuwe werkstationbedrijven. Vele verkozen het om <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> te licenseren boven het ontwikkelen van hun eigen besturingssystemen. In het bijzonder licenseerde Sun Microsystems <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> en implementeerde het een versie van 4.2BSD, wat ze "
+"<trademark>SunOS</trademark> noemden. Toen AT&amp;T zelf <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> commercieel mocht verkopen, begonnen ze met een ietwat kale basisimplementatie genaamd System III, die snel gevolgd werd door System V. De codebase van System V bevatte geen netwerkcode, dus bevatten alle implementaties aanvullende software van de BSD, waaronder "
+"de TCP/IP-software, maar ook gereedschappen zoals de <emphasis>csh</emphasis>-shell en de tekstverwerker <emphasis>vi</emphasis>. Deze uitbreidingen stonden gezamenlijk bekend als de <emphasis>Berkeley Extensions</emphasis>."
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:174
+msgid ""
+"The BSD tapes contained AT&amp;T source code and thus required a <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> source license. By 1990, the CSRG's funding was running out, and it faced closure. Some members of the group decided to release the BSD code, which was Open Source, without the AT&amp;T proprietary code. This finally happened with the <emphasis>Networking "
+"Tape 2</emphasis>, usually known as <emphasis>Net/2</emphasis>. Net/2 was not a complete operating system: about 20% of the kernel code was missing. One of the CSRG members, William F. Jolitz, wrote the remaining code and released it in early 1992 as <emphasis>386BSD</emphasis>. At the same time, another group of ex-CSRG members formed a commercial company called <link "
+"xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">Berkeley Software Design Inc.</link> and released a beta version of an operating system called <link xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">BSD/386</link>, which was based on the same sources. The name of the operating system was later changed to BSD/OS."
+msgstr ""
+"De BSD-tapes bevatten de broncode van AT&amp;T en hadden dus een <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> bronlicentie nodig. Tegen 1990 raakten de fondsen van de CSRG uitgeput, en er dreigde sluiting. Sommige leden van de groep besloten om de BSD-code uit te geven, welke Open Source was, zonder de propriëtaire code van AT&amp;T. Dit gebeurde eindelijk met de "
+"<emphasis>Networking Tape 2</emphasis>, gewoonlijk bekend als <emphasis>Net/2</emphasis>. Net/2 was geen compleet besturingssysteem: ongeveer 20% van de kernelcode ontbrak. Een van de leden van de CSRG, William F. Jolitz, schreef de overblijvende code en gaf het in het begin van 1992 uit als <emphasis>386BSD</emphasis>. In diezelfde tijd begon een andere groep van ex-"
+"CSRG-leden een commercieel bedrijf genaamd <link xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">Berkeley Software Design Inc.</link> en gaf een betaversie van een besturingssysteem genaamd <link xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">BSD/386</link> uit, welke op dezelfde bronnen was gebaseerd. De naam van het besturingssysteem werd later veranderd in BSD/OS."
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:190
+msgid ""
+"386BSD never became a stable operating system. Instead, two other projects split off from it in 1993: <link xlink:href=\"http://www.NetBSD.org/\">NetBSD</link> and <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/index.html\">FreeBSD</link>. The two projects originally diverged due to differences in patience waiting for improvements to 386BSD: the NetBSD people started early in the "
+"year, and the first version of FreeBSD was not ready until the end of the year. In the meantime, the code base had diverged sufficiently to make it difficult to merge. In addition, the projects had different aims, as we will see below. In 1996, <link xlink:href=\"http://www.OpenBSD.org/\">OpenBSD</link> split off from NetBSD, and in 2003, <link xlink:href=\"http://www."
+"dragonflybsd.org/\">DragonFlyBSD</link> split off from FreeBSD."
+msgstr ""
+"386BSD werd nooit een stabiel besturingssysteem. In plaats daarvan splitsten er twee andere projecten van af in 1993: <link xlink:href=\"http;//www.NetBSD.org/\">NetBSD</link> en <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/index.html\">FreeBSD</link>. De twee projecten groeiden oorspronkelijk uit elkaar wegens verschillen in de hoeveelheid geduld om op verbeteringen aan "
+"386BSD te wachten: de mensen van NetBSD begonnen in het begin van het jaar, en de eerste versie van FreeBSD was niet klaar voor het einde van het jaar. In de tussentijd waren de codebases genoeg uit elkaar gegroeid om samenvoegen ervan moeilijk te maken. Tevens hadden de projecten verschillende doelen, wat we hieronder zullen zien. In 1996 splitste <link xlink:href="
+"\"http://www.OpenBSD.org/\">OpenBSD</link> zich af van NetBSD, en in 2003 splitste <link xlink:href=\"http://www.dragonflybsd.org/\">DragonFlyBSD</link> zich af van FreeBSD."
+
+#. (itstool) path: sect1/title
+#: article.translate.xml:207
+msgid "Why is BSD not better known?"
+msgstr "Waarom is BSD niet bekender?"
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:209
+msgid "For a number of reasons, BSD is relatively unknown:"
+msgstr "Om een aantal redenen is BSD relatief onbekend:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:213
+msgid "The BSD developers are often more interested in polishing their code than marketing it."
+msgstr "De BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer geïnteresseerd in het verbeteren van hun code dan het aan de man brengen."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:218
+msgid "Much of Linux's popularity is due to factors external to the Linux projects, such as the press, and to companies formed to provide Linux services. Until recently, the open source BSDs had no such proponents."
+msgstr "Veel van de populariteit van Linux komt door factoren buiten de Linux-projecten, zoals de pers, en door bedrijven die zijn opgericht om Linux-diensten aan te bieden. Tot voor kort hadden de open-source BSDs zulke voorstanders niet."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:225
+msgid "BSD developers tend to be more experienced than Linux developers, and have less interest in making the system easy to use. Newcomers tend to feel more comfortable with Linux."
+msgstr "BSD-ontwikkelaars zijn vaak meer ervaren dan Linux-ontwikkelaars, en hebben minder interesse in het systeem gemakkelijk in gebruik te maken. Nieuwelingen voelen zich vaak meer op hun gemak met Linux."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:231
+msgid ""
+"In 1992, AT&amp;T sued <link xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">BSDI</link>, the vendor of BSD/386, alleging that the product contained AT&amp;T-copyrighted code. The case was settled out of court in 1994, but the spectre of the litigation continues to haunt people. As recently as March 2000 an article published on the web claimed that the court case had been "
+"<quote>recently settled</quote>."
+msgstr ""
+"In 1992 klaagde AT&amp;T <link xlink:href=\"http://www.bsdi.com/\">BSDI</link>, de verkoper van BSD/386, aan op verdenking dat het product code bevatte waarover AT&amp;T copyright had. De zaak werd buiten de rechtbank om in 1994 beslist, maar het spook van de rechtszaak blijft mensen achtervolgen. In een recent artikel uit maart 2000 dat op het web werd gepubliceerd "
+"claimde dat de zaak <quote>recentelijk beslist</quote> was."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:239
+msgid ""
+"One detail that the lawsuit did clarify is the naming: in the 1980s, BSD was known as <quote>BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark></quote>. With the elimination of the last vestige of AT&amp;T code from BSD, it also lost the right to the name <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>. Thus you will see references in book titles to <quote>the 4.3BSD "
+"<trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> operating system</quote> and <quote>the 4.4BSD operating system</quote>."
+msgstr ""
+"Eén detail dat de rechtszaak ophelderde is de naamgeving: in de jaren 80 stond BSD bekend als <quote>BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark></quote>. Met het nemen van de laatste vestiging van AT&amp;T-code van BSD, verloor het ook het recht op de naam <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>. U zult dus verwijzingen in boektitels zien naar "
+"<quote>het besturingssysteem 4.3BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark></quote> en <quote>het besturingssysteem 4.4BSD</quote>."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:249
+msgid ""
+"There is a perception that the BSD projects are fragmented and belligerent. The <link xlink:href=\"http://interactive.wsj.com/bin/login?Tag=/&amp;URI=/archive/retrieve.cgi%253Fid%253DSB952470579348918651.djm&amp;\">Wall Street Journal</link> spoke of <quote>balkanization</quote> of the BSD projects. Like the law suit, this perception bases mainly on ancient history."
+msgstr ""
+"De indruk heerst dat de BSD-projecten gefragmenteerd en oorlogvoerend zijn. De <link xlink:href=\"http://interactive.wsj.com/bin/login?Tag=/&amp;URI=/archive/retrieve.cgi%253Fid%253DSB952470579348918651.djm&amp;\">Wall Street Journal</link> sprak van <quote>balkanizatie</quote> van de BSD-projecten. Net als de rechtszaak is dit beeld voornamelijk op een oude "
+"geschiedenis gebaseerd."
+
+#. (itstool) path: sect1/title
+#: article.translate.xml:260
+msgid "Comparing BSD and Linux"
+msgstr "BSD en Linux vergelijken"
+
+#. (itstool) path: sect1/para
+#: article.translate.xml:262
+msgid ""
+"So what is really the difference between, say, Debian Linux and FreeBSD? For the average user, the difference is surprisingly small: Both are <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> like operating systems. Both are developed by non-commercial projects (this does not apply to many other Linux distributions, of course). In the following section, we will look at "
+"BSD and compare it to Linux. The description applies most closely to FreeBSD, which accounts for an estimated 80% of the BSD installations, but the differences from NetBSD, OpenBSD and DragonFlyBSD are small."
+msgstr ""
+"Wat is nou echt het verschil tussen bijvoorbeeld Debian Linux en FreeBSD? Voor de gemiddelde gebruiker is het verschil verrassend klein: beiden zijn <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>-achtige besturingssystemen. Beiden worden ontwikkeld door niet-commerciële projecten (dit geldt uiteraard niet voor vele andere distributies van Linux). In de volgende "
+"sectie wordt BSD bekeken en vergeleken met Linux. De beschrijving is het beste van toepassing op FreeBSD, dat een geschatte 80% van alle BSD-installaties voor rekening neemt, maar de verschillen van NetBSD, OpenBSD, en DragonFlyBSD zijn klein."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:273
+msgid "Who owns BSD?"
+msgstr "Wie bezit BSD?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:275
+msgid "No one person or corporation owns BSD. It is created and distributed by a community of highly technical and committed contributors all over the world. Some of the components of BSD are Open Source projects in their own right and managed by different project maintainers."
+msgstr "Geen enkel persoon of bedrijf bezit BSD. Het wordt tontwikkeld en verspreid door een gemeenschap van zeer technische en toegewijde wereldwijde contribuanten. Sommige onderdelen van BSD zijn open-source projecten op zichzelf en worden beheerd door verschillende projectbeheerders."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:283
+msgid "How is BSD developed and updated?"
+msgstr "Hoe wordt BSD ontwikkeld en bijgewerkt?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:285
+msgid ""
+"The BSD kernels are developed and updated following the Open Source development model. Each project maintains a publicly accessible <emphasis>source tree</emphasis> under the <link xlink:href=\"http://www.cvshome.org/\">Concurrent Versions System</link> (CVS), which contains all source files for the project, including documentation and other incidental files. CVS allows "
+"users to <quote>check out</quote> (in other words, to extract a copy of) any desired version of the system."
+msgstr ""
+"De BSD-kernels worden ontwikkeld en bijgewerkt volgens het Open Source ontwikkelmodel. Elk project beheerst een publiek toegankelijke <emphasis>broncodeboom</emphasis> onder het <link xlink:href=\"http://www.cvshome.org/\">Concurrent Versions System</link> (CVS), wat alle bronbestanden voor het project bevat, inclusief documentatie en andere toevallige bestanden. CVS "
+"stelt gebruikers in staat om een <quote>check out</quote> te doen (met andere woorden, om een kopie te maken) van elke gewenste versie van het systeem."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:294
+msgid "A large number of developers worldwide contribute to improvements to BSD. They are divided into three kinds:"
+msgstr "Een grote groep van wereldwijde ontwikkelaars dragen bij aan verbeteringen aan BSD. Ze zijn verdeeld in drie soorten:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:299
+msgid "<firstterm>Contributors</firstterm> write code or documentation. They are not permitted to commit (add code) directly to the source tree. In order for their code to be included in the system, it must be reviewed and checked in by a registered developer, known as a <emphasis>committer</emphasis>."
+msgstr "<firstterm>Contributors</firstterm> schrijven code of documentatie. Ze hebben geen toestemming om direct naar de broncodeboom te committen (code toe te voegen). Om hun code aan het systeem toe te voegen, moet het herzien en ingecheckt worden door een geregistreerde ontwikkelaar, die een <emphasis>committer</emphasis> wordt genoemd."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:307
+msgid "<firstterm>Committers</firstterm> are developers with write access to the source tree. In order to become a committer, an individual must show ability in the area in which they are active."
+msgstr "<firstterm>Committers</firstterm> zijn ontwikkelaars met schrijftoegang tot de broncodeboom. Om committer te worden, moet een individu kennis en kunde laten zien in het gebied waarin hij actief is."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:312
+msgid ""
+"It is at the individual committer's discretion whether they should obtain authority before committing changes to the source tree. In general, an experienced committer may make changes which are obviously correct without obtaining consensus. For example, a documentation project committer may correct typographical or grammatical errors without review. On the other hand, "
+"developers making far-reaching or complicated changes are expected to submit their changes for review before committing them. In extreme cases, a core team member with a function such as Principal Architect may order that changes be removed from the tree, a process known as <firstterm>backing out</firstterm>. All committers receive mail describing each individual "
+"commit, so it is not possible to commit secretly."
+msgstr ""
+"Het is aan de discretie van de individuele committer of hij instemming moet krijgen voordat er veranderingen naar de broncodeboom worden gecommit. In het algemeen mag een ervaren committer veranderingen maken waarvan duidelijk is dat ze correct zijn zonder hiervoor consensus te verkrijgen. Een committer van het documentatieproject bijvoorbeeld mag typografische of "
+"grammaticale fouten verbeteren zonder dat deze herzien worden. Van de andere kant wordt van ontwikkelaars die verreikende of gecompliceerde veranderingen maken verwacht dat ze hun veranderingen ter herziening insturen voordat ze deze committen. In het uiterste geval kan een lid van het coreteam met een functie als Principal Architect eisen dat de veranderingen uit de "
+"boom verwijderd worden, een proces dat bekend staat als <firstterm>backing out</firstterm>. Alle committers ontvangen email die elke individuele commit beschrijft, het is dus niet mogelijk om heimelijk te committen."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:329
+msgid ""
+"The <firstterm>Core team</firstterm>. FreeBSD and NetBSD each have a core team which manages the project. The core teams developed in the course of the projects, and their role is not always well-defined. It is not necessary to be a developer in order to be a core team member, though it is normal. The rules for the core team vary from one project to the other, but in "
+"general they have more say in the direction of the project than non-core team members have."
+msgstr ""
+"Het <firstterm>Coreteam</firstterm>. FreeBSD en NetBSD hebben elk een coreteam dat het project beheert. De coreteams zijn in de loop van de projecten ontstaan, en hun rol is niet altijd eenduidig gedefinieerd. Het is niet nodig om ontwikkelaar te zijn om lid te zijn van het coreteam, hoewel het normaal is. De regels voor het coreteam verschillen per project, maar "
+"in het algemeen hebben ze een grotere inspraak in de richting van het project dan niet-leden van het coreteam hebben."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:340
+msgid "This arrangement differs from Linux in a number of ways:"
+msgstr "Deze opstelling verschilt in een aantal opzichten van die van Linux:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:344
+msgid "No one person controls the content of the system. In practice, this difference is overrated, since the Principal Architect can require that code be backed out, and even in the Linux project several people are permitted to make changes."
+msgstr "Geen enkel persoon heerst over de inhoud van het systeem. In de praktijk is dit verschil overdreven, aangezien de Principal Architect kan eisen dat code gebacked-out wordt, en zelfs in het Linux-project mogen meerdere mensen veranderingen maken."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:351
+msgid "On the other hand, there <emphasis>is</emphasis> a central repository, a single place where you can find the entire operating system sources, including all older versions."
+msgstr "Van de andere kant <emphasis>is</emphasis> er een centraal repository, een enkele plaats waar u de gehele broncode van het besturingssysteem kunt vinden, inclusief alle oudere versies."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:357
+msgid "BSD projects maintain the entire <quote>Operating System</quote>, not only the kernel. This distinction is only marginally useful: neither BSD nor Linux is useful without applications. The applications used under BSD are frequently the same as the applications used under Linux."
+msgstr "BSD-projecten beheren het gehele <quote>Besturingssysteem</quote>, niet alleen de kernel. Dit onderscheid is slechts van beperkt nut: noch BSD noch Linux is nuttig zonder applicaties. De applicaties die onder BSD gebruikt worden zijn vaak dezelfde als de applicaties die onder Linux gebruikt worden."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:365
+msgid "As a result of the formalized maintenance of a single CVS source tree, BSD development is clear, and it is possible to access any version of the system by release number or by date. CVS also allows incremental updates to the system: for example, the FreeBSD repository is updated about 100 times a day. Most of these changes are small."
+msgstr ""
+"Een gevolg van het formele beheer van een enkele CVS-broncodeboom is dat de BSD-ontwikkeling helder is, en dat het mogelijk is om elke versie van het systeem aan de hand van het uitgavenummer of datum te benaderen. CVS staat ook incrementele wijzigingen aan het systeem toe: het repository van FreeBSD bijvoorbeeld wordt ongeveer 100 keer per dag bijgewerkt. De meeste "
+"van deze veranderingen zijn klein."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:376
+msgid "BSD releases"
+msgstr "BSD-uitgaven"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:378
+msgid "FreeBSD, NetBSD and OpenBSD provide the system in three different <quote>releases</quote>. As with Linux, releases are assigned a number such as 1.4.1 or 3.5. In addition, the version number has a suffix indicating its purpose:"
+msgstr "FreeBSD, NetBSD, en OpenBSD bieden het systeem in drie verschillende <quote>uitgaven</quote> aan. Net als bij Linux worden aan uitgaven nummers zoals 1.4.1 of 3.5 toegekend. Tevens heeft het versienummer een achtervoegsel die het doel aangeeft:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:385
+msgid ""
+"The development version of the system is called <firstterm>CURRENT</firstterm>. FreeBSD assigns a number to CURRENT, for example FreeBSD 5.0-CURRENT. NetBSD uses a slightly different naming scheme and appends a single-letter suffix which indicates changes in the internal interfaces, for example NetBSD 1.4.3G. OpenBSD does not assign a number (<quote>OpenBSD-current</"
+"quote>). All new development on the system goes into this branch."
+msgstr ""
+"De ontwikkelversie van het systeem wordt <firstterm>CURRENT</firstterm> genoemd. FreeBSD kent een nummer aan CURRENT toe, bijvoorbeeld FreeBSD 5.0-CURRENT. NetBSD hanteert een lichtelijk ander schema voor de naamgeving en voegt een achtervoegsel van een enkele letter toe welke veranderingen aan de interne interfaces aangeeft, bijvoorbeeld NetBSD 1.4.3G. OpenBSD kent "
+"geen nummer toe(<quote>OpenBSD-current</quote>). Alle nieuwe ontwikkelingen aan het systeem komen in deze tak terecht."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:395
+msgid ""
+"At regular intervals, between two and four times a year, the projects bring out a <firstterm>RELEASE</firstterm> version of the system, which is available on CD-ROM and for free download from FTP sites, for example OpenBSD 2.6-RELEASE or NetBSD 1.4-RELEASE. The RELEASE version is intended for end users and is the normal version of the system. NetBSD also provides "
+"<emphasis>patch releases</emphasis> with a third digit, for example NetBSD 1.4.2."
+msgstr ""
+"De projecten brengen met regelmatige tussenpozen, tussen twee en vier keer per jaar, een <firstterm>RELEASE</firstterm>-versie van het systeem uit, welke beschikbaar is op CD-ROM en vrij te downloaden is van FTP-sites, bijvoorbeeld OpenBSD 2.6-RELEASE of NetBSD 1.4-RELEASE. De RELEASE-versie is bedoeld voor eindgebruikers en is de normale versie van het systeem. NetBSD "
+"biedt ook <emphasis>patch-uitgaven</emphasis> aan met een derde cijfer, bijvoorbeeld NetBSD 1.4.2."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:406
+msgid "As bugs are found in a RELEASE version, they are fixed, and the fixes are added to the CVS tree. In FreeBSD, the resultant version is called the <firstterm>STABLE</firstterm> version, while in NetBSD and OpenBSD it continues to be called the RELEASE version. Smaller new features can also be added to this branch after a period of test in the CURRENT branch."
+msgstr ""
+"Wanneer er bugs in een RELEASE-versie worden gevonden, worden ze gerepareeed, en worden de reparaties toegevoegd aan de CVS-boom. In FreeBSD wordt de resulterende versie de <firstterm>STABLE</firstterm>-versie genoemd, terwijl het in NetBSD en OpenBSD de RELEASE-versie blijft heten. Kleinere nieuwe eigenschappen kunnen ook aan deze tak worden toegevoegd na een "
+"testperiode in de CURRENT-tak."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:415
+msgid ""
+"<emphasis>By contrast, Linux maintains two separate code trees: the stable version and the development version. Stable versions have an even minor version number, such as 2.0, 2.2 or 2.4. Development versions have an odd minor version number, such as 2.1, 2.3 or 2.5. In each case, the number is followed by a further number designating the exact release. In addition, "
+"each vendor adds their own userland programs and utilities, so the name of the distribution is also important. Each distribution vendor also assigns version numbers to the distribution, so a complete description might be something like <quote>TurboLinux 6.0 with kernel 2.2.14</quote></emphasis>"
+msgstr ""
+"<emphasis>In contrast hiermee onderhoudt Linux twee gescheiden codebomen: de stabiele versie en de ontwikkelversie. Stabiele versies hebben een even klein versienummer, zoals 2.0, 2.2, of 2.4. Ontwikkelversies hebben een oneven klein versienummer, zoals 2.1, 2.3, of 2.5. In alle gevallen wordt het nummer gevolgd door een nog een nummer dat de exacte uitgave "
+"aangeeft. Verder voegt elke verkoper zijn eigen gebruikersprogramma's en gereedschappen toe, dus is de naam van de distributie ook belangrijk. Elke verkoper van distributies kent ook versienummers aan de distributie toe, dus kan een volledige omschrijving iets zijn als <quote>TurboLinux 6.0 met kernel 2.2.14</quote> zijn.</emphasis>"
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:429
+msgid "What versions of BSD are available?"
+msgstr "Welke versies van BSD zijn beschikbaar?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:431
+msgid "In contrast to the numerous Linux distributions, there are only four major open source BSDs. Each BSD project maintains its own source tree and its own kernel. In practice, though, there appear to be fewer divergences between the userland code of the projects than there is in Linux."
+msgstr "In tegenstelling tot de vele Linux-distributies, zijn er slechts vier grote open-source BSDs. Elk BSD-project beheert zijn eigen broncodeboom en zijn eigen kernel. In de praktijk schijnt er echter minder divergentie te zijn tussen de gebruikerscode van de projecten dan dat er in Linux is."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:437
+msgid "It is difficult to categorize the goals of each project: the differences are very subjective. Basically,"
+msgstr "Het is moeilijk om de doelen van elk project te categoriseren: de verschillen zijn erg subjectief. Het volgende geldt ongeveer:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:442
+msgid "FreeBSD aims for high performance and ease of use by end users, and is a favourite of web content providers. It runs on a <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/platforms/\">number of platforms</link> and has significantly more users than the other projects."
+msgstr "FreeBSD richt zich op hoge prestaties en gebruikersgemak voor eindgebruikers, en is een favoriet van aanbieders van webinhoud. Het draait op een <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/platforms/\">aantal platformen</link> en heeft aanzienlijk meer gebruikers dan de andere projecten."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:449
+msgid "NetBSD aims for maximum portability: <quote>of course it runs NetBSD</quote>. It runs on machines from palmtops to large servers, and has even been used on NASA space missions. It is a particularly good choice for running on old non-<trademark class=\"registered\">Intel</trademark> hardware."
+msgstr "NetBSD gaat voor maximale portabiliteit: <quote>of course it runs NetBSD</quote>. Het draait op machines variërend van palmtops tot grote servers, en het is zelfs gebruikt in ruimtemissies van NASA. Het is een bijzonder goede keuze om op oude niet-<trademark class=\"registered\">Intel</trademark> hardware te draaien."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:457
+msgid "OpenBSD aims for security and code purity: it uses a combination of the open source concept and rigorous code reviews to create a system which is demonstrably correct, making it the choice of security-conscious organizations such as banks, stock exchanges and US Government departments. Like NetBSD, it runs on a number of platforms."
+msgstr ""
+"OpenBSD gaat voor beveiliging en code-puurheid: het gebruikt een combinatie van het open-source concept en rigoureuze codeherzieningen om een systeem te maken dat aantoonbaar correct is, waardoor het de keuze is van beveiligingsbewuste organisaties zoals banken, beurzen, en afdelingen van de Amerikaanse overheid. Net als NetBSD draait het op een aantal platformen."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:466
+msgid "DragonFlyBSD aims for high performance and scalability under everything from a single-node UP system to a massively clustered system. DragonFlyBSD has several long-range technical goals, but focus lies on providing a SMP-capable infrastructure that is easy to understand, maintain and develop for."
+msgstr ""
+"DragonFlyBSD gaat voor hoge prestaties en schaalbaarheid variërend van een UP-systeem van een enkele computer tot een reusachtig geclusterd systeem. DragonFlyBSD heeft verscheidene technische langetermijndoelen, maar de focus ligt op het bieden van een SMP-capabele infrastructuur dat eenvoudig te begrijpen en te onderhouden is, en waarvoor eenvoudig te ontwikkelen is."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:474
+msgid "There are also two additional BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> operating systems which are not open source, BSD/OS and Apple's <trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X:"
+msgstr "Er zijn ook twee aanvullende BSD <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> besturingssystemen die niet open-source zijn, BSD/OS en <trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X van Apple:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:479
+msgid ""
+"BSD/OS was the oldest of the 4.4BSD derivatives. It was not open source, though source code licenses were available at relatively low cost. It resembled FreeBSD in many ways. Two years after the acquisition of BSDi by Wind River Systems, BSD/OS failed to survive as an independent product. Support and source code may still be available from Wind River, but all new "
+"development is focused on the VxWorks embedded operating system."
+msgstr ""
+"BSD/OS was de oudste van de afgeleiden van 4.4BSD. Het was niet open-source, alhoewel licenties voor de broncode tegen relatief kosten beschikbaar waren. Het leek in vele opzichten op FreeBSD. Twee jaar na de aankoop van BSDi door Wind River Systems slaagde BSD/OS er niet in om als een onafhankelijk product te overleven. Ondersteuning en broncode kunnnen nog steeds "
+"beschikbaar zijn van Wind River, maar alle nieuwe ontwikkelingen zijn gericht op het embedded besturingssysteem VxWorks."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:490
+msgid ""
+"<link xlink:href=\"http://www.apple.com/macosx/server/\"><trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X</link> is the latest version of the operating system for <trademark class=\"registered\">Apple</trademark>'s <trademark class=\"registered\">Mac</trademark> line. The BSD core of this operating system, <link xlink:href=\"http://developer.apple.com/darwin/"
+"\">Darwin</link>, is available as a fully functional open source operating system for x86 and PPC computers. The Aqua/Quartz graphics system and many other proprietary aspects of <trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X remain closed-source, however. Several Darwin developers are also FreeBSD committers, and vice-versa."
+msgstr ""
+"<link xlink:href=\"http://www.apple.com/macosx/server/\"><trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X</link> is de nieuwste versie van het besturingssysteem voor de <trademark class=\"registered\">Mac</trademark> lijn van <trademark class=\"registered\">Apple</trademark>. De BSD-kern van dit besturingssysteem, <link xlink:href=\"http://developer.apple.com/darwin/"
+"\">Darwin</link> is beschikbaar als een volledig werkend open-source besturingssysteem voor x86- en PPC-computers. Het grafische systeem Aqua/Quartz en vele andere propriëtaire aspecten van <trademark class=\"registered\">Mac OS</trademark> X blijven echter closed-source. Verschillende Darwin-ontwikkelaars zijn ook FreeBSD-committers, en vice-versa."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:506
+msgid "How does the BSD license differ from the GNU Public license?"
+msgstr "Hoe verschilt de BSD-licentie van de publieke GNU-licentie?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:509
+msgid ""
+"Linux is available under the <link xlink:href=\"http://www.fsf.org/copyleft/gpl.html\">GNU General Public License</link> (GPL), which is designed to eliminate closed source software. In particular, any derivative work of a product released under the GPL must also be supplied with source code if requested. By contrast, the <link xlink:href=\"http://www.opensource.org/"
+"licenses/bsd-license.html\">BSD license</link> is less restrictive: binary-only distributions are allowed. This is particularly attractive for embedded applications."
+msgstr ""
+"Linux is beschikbaar onder de <link xlink:href=\"http://www.fsf.org/copyleft/gpl.html\">GNU General Public License</link> (GPL), welke ontwikkeld is om closed-source software te elimineren. In het bijzonder moet elk afgeleid werk van een product dat onder de GPL is vrijgegeven ook met de broncode geleverd worden indien dat gevraagd wordt. In tegenstelling hiermee is "
+"de <link xlink:href=\"http://www.opensource.org/licenses/bsd-license.html\">BSD-licentie</link> minder beperkend: distributies met alleen binairen zijn toegestaan. Dit is in het bijzonder aantrekkelijk voor embedded applicaties."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:522
+msgid "What else should I know?"
+msgstr "Wat moet ik nog meer weten?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:524
+msgid ""
+"Since fewer applications are available for BSD than Linux, the BSD developers created a Linux compatibility package, which allows Linux programs to run under BSD. The package includes both kernel modifications, in order to correctly perform Linux system calls, and Linux compatibility files such as the C library. There is no noticeable difference in execution speed "
+"between a Linux application running on a Linux machine and a Linux application running on a BSD machine of the same speed."
+msgstr ""
+"Aangezien er minder applicaties beschikbaar zijn voor BSD dan voor Linux, hebben de ontwikkelaars van BSD een Linux-compatibiliteitspakket ontwikkeld, wat het mogelijk maakt om Linux-programma's onder BSD te draaien. Het pakket bevat zowel kernelwijzigingen, om Linux-systeemaanroepen correct uit te voeren, en Linux-compatibiliteitsbestanden zoals de C-bibliotheek. Er "
+"is geen merkbaar verschil in uitvoersnelheid tussen een Linux-applicatie die op een Linux-machine draait en een Linux-applicatie die op een BSD-machine die dezelfde snelheid heeft draait."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:533
+msgid "The <quote>all from one supplier</quote> nature of BSD means that upgrades are much easier to handle than is frequently the case with Linux. BSD handles library version upgrades by providing compatibility modules for earlier library versions, so it is possible to run binaries which are several years old with no problems."
+msgstr "De <quote>alles van één leverancier</quote>-natuur van BSD dat upgrades veel makkelijker af te handelen zijn dan dat vaak met Linux het geval is. BSD handelt upgrades aan bibliotheekversies af door compatibiliteitsmodulen voor eerdere bibliotheekversies aan te bieden, dus is het mogelijk om binairen die enige jaren oud zijn zonder problemen te draaien."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:541
+msgid "Which should I use, BSD or Linux?"
+msgstr "Wat zou ik moeten gebruiken, BSD of Linux?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:543
+msgid "What does this all mean in practice? Who should use BSD, who should use Linux?"
+msgstr "Wat betekent dit allemaal in de praktijk? Wie zou BSD moeten gebruiken, en wie Linux?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:546
+msgid "This is a very difficult question to answer. Here are some guidelines:"
+msgstr "Dit is een erg moeilijke vraag om te beantwoorden. Hier zijn wat richtlijnen:"
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:551
+msgid "<quote>If it ain't broke, don't fix it</quote>: If you already use an open source operating system, and you are happy with it, there is probably no good reason to change."
+msgstr "<quote>If it ain't broke, don't fix it</quote>: als u al een open-source besturingssysteem gebruikt, en u er tevreden over bent, dan is er waarschijnlijk geen goede reden om over te stappen."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:557
+msgid "BSD systems, in particular FreeBSD, can have notably higher performance than Linux. But this is not across the board. In many cases, there is little or no difference in performance. In some cases, Linux may perform better than FreeBSD."
+msgstr "BSD-systemen, in het bijzonder FreeBSD, kunnen merkbaar beter presteren dan Linux. Maar dit geldt niet voor alles. In veel gevallen zijn er weinig of geen prestatieverschillen. In sommige gevallen kan Linux beter presteren dan FreeBSD."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:564
+msgid "In general, BSD systems have a better reputation for reliability, mainly as a result of the more mature code base."
+msgstr "In het algemeen hebben BSD-systemen een betere naam qua betrouwbaarheid, voornamelijk als het resultaat van een volwassenere codebase."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:570
+msgid "BSD projects have a better reputation for the quality and completeness of their documentation. The various documentation projects aim to provide actively updated documentation, in many languages, and covering all aspects of the system."
+msgstr "BSD-projecten hebben een betere naam qua kwaliteit en volledigheid van hun documentatie. De verschillende documentatieprojecten richten zich op het bieden van actief bijgewerkte documentatie, in vele talen, en op het behandelen van alle aspecten van het systeem."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:577
+msgid "The BSD license may be more attractive than the GPL."
+msgstr "De BSD-licentie kan aantrekkelijker zijn dan de GPL."
+
+#. (itstool) path: listitem/para
+#: article.translate.xml:581
+msgid "BSD can execute most Linux binaries, while Linux can not execute BSD binaries. Many BSD implementations can also execute binaries from other <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark> like systems. As a result, BSD may present an easier migration route from other systems than Linux would."
+msgstr "BSD kan de meeste Linux-binairen uitvoeren, terwijl Linux geen BSD-binairen kan uitvoeren. Vele implementaties van BSD kunnen ook binairen van andere <trademark class=\"registered\">UNIX</trademark>-achtige systemen uitvoeren. Als gevolg kan BSD een eenvoudigere migratieroute zijn van andere systemen dan dat Linux zou zijn."
+
+#. (itstool) path: sect2/title
+#: article.translate.xml:591
+msgid "Who provides support, service, and training for BSD?"
+msgstr "Wie biedt ondersteuning, diensten, en training voor BSD aan?"
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:593
+msgid "BSDi / <link xlink:href=\"http://www.freebsdmall.com\">FreeBSD Mall, Inc.</link> have been providing support contracts for FreeBSD for nearly a decade."
+msgstr "BSDi / <link xlink:href=\"http://www.freebsdmall.com\">FreeBSD Mall Inc.</link> bieden sinds bijna een decennium ondersteuningscontracten aan voor FreeBSD."
+
+#. (itstool) path: sect2/para
+#: article.translate.xml:597
+msgid "In addition, each of the projects has a list of consultants for hire: <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/commercial/consult_bycat.html\">FreeBSD</link>, <link xlink:href=\"http://www.netbsd.org/gallery/consultants.html\">NetBSD</link>, and <link xlink:href=\"http://www.openbsd.org/support.html\">OpenBSD</link>."
+msgstr "Verder heeft elk project een lijst van in te huren consultants: <link xlink:href=\"@@URL_RELPREFIX@@/commercial/consult_bycat.html\">FreeBSD</link>, <link xlink:href=\"http://www.netbsd.org/gallery/consultants.html\">NetBSD</link>, en <link xlink:href=\"http://www.openbsd.org/support.html\">OpenBSD</link>."